14.9.1990
×

Hakkında

Künye

İletişim

EYLÜL 1990

1 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, TBMM'nin yeni yasama yılını açış konuşmasında, TBMM'nin 12 Ağustos'ta reddettiği" Hükümete, yabancı ülkelere asker gönderme ve yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulunması" konusunda şartsız izin verilmesi isteğini yineledi. Başbakan Yıldırım Akbu-lut, Cumhurbaşkanı'nın bu konudaki tavsiyelerine uyulacağını belirterek, Anayasa'nın 92. maddesine göre hazırlanacak Başbakanlık tezkeresinin önümüzdeki günlerde TBMM Başkanlığı'na sunulacağını açıkladı. SHP ve DYP grupları Meclis'in açılış oturumuna katılmadılar.

SHP ve DYP Meclis grupları, grup yönetim kurullarının aldığı Meclis'in ilk oturumunun boykot edilmesi kararının gerekçelerini basına açıkladılar.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, bu iznin hükümete verilmemesini isterken, DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, 'Verilen sözlerin yerine getirilmesi için izin istendiğini" öne sürerek, TBMM'nin yetkisi devredilemez" dedi.

Başbakan Yıldırım Akbulut, muhalefetin Meclis'e katılmamasını eleştirdi.

2- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Suudi Arabistan'da Arapça yayımlanan "Okaz" ve İngilizce yayımlanan "Suudi Gazette"ye verdiği demeçte, 'Türkiye'nin Körfez krizindeki tutumuyla AT üyeliğini gözetmediğini, demokratik bir ülke olarak saldırganın yanında yer alamayacağı için bu tutumu takındığını" belirtti. Özal demecinde, Türkiye'deki muhalefet partilerinin bu konudaki tutumlarını da eleştirdi.

3- Başbakan Yıldırım Akbulut, Irak'a ilaç ve mama gönderileceğini açıklayarak, bunun ambargoya aykırı olmadığı belirtti.

4- 1 Eylül Dünya Barış Günü, Türkiye genelinde çeşitli etkinliklerle kutlandı.

İnsan Hakları Derneği tarafından Ankara'da düzenlenen "Savaşa karşı Barış" panelinde, 'Türkiye'de, savaş kışkırtıcılarına karşın demokrasi ve insan haklarının tüm kuralları ile yerleştirilmesi ve savunulması" istendi.

5- Türkiye'de bulunan ABD Temsilciler Meclisi Üyesi Demokrat Senatör Stephan Solarz, Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Başbakan Yıldırım Akbulut, Dışişleri Bakanı Ali Bozer, Milli Savunma Bakanı Safa Giray tarafından kabul edildi. Solarz ayrıca SHP ve DYP Genel Başkanlarını da ziyaret etti.

ABD'li senatör yaptığı açıklamalarda, Irak'a baskı uygulanmasında Türkiye'nin başarılı rol oynadığını söyledi ve Türkiye'nin stratejik öneminin bir daha unutulmayacak şekilde ortaya çıktığını belirtti.

6- Habur sınır kapısından Türkiye'ye giren 353 Bangladeş'i Adana'dan uçakla ülkesine döndü. Düne kadar 51 ülkeden 15 binin üzerinde yabancının Irak ve Kuveyt'ten kaçarak Habur'dan Türkiye'ye geldiği belirtildi.

7- Süt Endüstrisi Kurumu'nca, süte ve bazı süt ürünlerine yüzde 5.2 ile 20 oranında zam yapıldı.

8- Gazeteci Ekrem Gürses, Gümüşhane'de öldü.

9- BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar ile Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz arasında dün başlayan görüşmeler sona erdi. Tarık Aziz toplantı sonrasında, "Çözüm, Arap çözümü olmalıdır" dedi. Bu arada Libya lideri Muammer Kaddafi, Körfez krizinin çözümü için bir barış planı önerdi.

10- Arap Birliği dışişleri bakanları, Irak'a Kuveyt'teki birliklerini koşulsuz olarak geri çekmesi çağrısını yinelerken, Kuveyt'e uğradığı zarardan dolayı tazminat ödemesini istediler.

Mısır Dışişleri Bakanı İsmet Abdülmecit ve Arap Birliği Genel Sekreteri Çadlı Klibi, düzenledikleri ortak basın toplantısında, 13 üye ülkenin katıldığı toplantıda, beş maddelik bir ortak bildirinin kabul edildiğini bildirdiler.

Ortak bildiride, Körfez krizine bulunacak çözümün, Irak birliklerinin koşulsuz geri çekilmesi, ilhakın sonuçlarının tanınmaması ve meşru yönetimin ülkeye geri dönmesini öngören Arap doruğu kararına dayanması gerektiği vurgulanarak, Arap Birliği ve BM Güvenlik Konseyi tarafından bu konuda alınan kararların teyit edildiği bildirildi.

11- İngiltere Dışişleri Bakanı Douglas Hurd, altı gün sürecek Körfez turunun ilk durağı olan Katar'a gitti.

Katar Savunma Bakanı Velihat Prens Şeyh Halife Bin Hamit El Tani ile görüşen Hurd, düzenlediği basın toplantısında, "olası bir Irak kimyasal saldırısına karşı Katar savunmasını güçlendirmek için bu ülkeye teçhizat ve personel desteği sağlamak istediklerini" açıkladı.

12- BM Güvenlik Konseyi kararı uyarınca ekonomik ambargo altında olan Irak, temel gıda maddelerinde karne uygulaması başlattı. Ürdün'de de şeker, pirinç ve süttozu gibi temel gıda maddeleri için karne uygulanmasına başlandı.

13- Ürdün'ün başkenti Amman'da binlerce kişinin katıldığı gösteride, ABD'nin Körfez politikası protesto edHdi.

14- İran Dışişleri Bakanı Birinci Yardımcısı Ali Muhammed Beşareti, Irak'ta bulunan, isimleri kaydedilmemiş iranlı savaş esirlerinin de 20 gün içinde ülkelerine döneceklerini açıkladı.

15- Resmi bir ziyaret için Çin'de bulunan SSCB Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze, Çin Dışişleri Bakanı Qian Oichen ile Körfez krizinin barışçı yollarla çözülmesi konusunda görüşmelerde bulundu.

16- Sovyetler Birtiği'nin Gürcistan Cumhuriyeti'ne bağlı Abaza özerk Cumhuriyeti'nde, daha önce ilan edilen bağımsızlık, aynı parlamento tarafından iptal edildi.

2 EYLÜL 1990

1- Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay, Tercüman Gazetesi'ne verdiği demeçte Körfez krizi, sınırımızdaki gelişmeler ve alınan tedbirler konusunda açıklamalarda bulundu. Orgeneral Torumtay, ordunun sürprizlere karşı dikkatli olduğunu, her türlü silaha karşı önlem alındığını söyledi.

2- SHP Genel Başkanı Erdal inönü, parti merkezinde düzenlediği basın toplantısında; hükümete, yabancı ülkelere asker gönderme ve Türkiye'de yabancı asker bulundurma izni verilmesini isteyen Cumhurbaşkanı Turgut özal'ın "Anayasa ile kendisine verilmemiş bir yetkiyi kullanarak Anayasa'ya aykırı davrandığını, hükümete böyle bir iznin verilmesinin TBMM'nin yetkilerinin Cumhurbaşkanı Özal'a verilmesi anlamına geleceğini" söyledi.

3- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel yaptığı yazılı açıklamada, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın dün TBMM'de yaptığı konuşma ve yabancı ülkelere asker gönderme ve ülkede yabancı asker bulundurma konusunda hükümete izin verilmesi yolundaki tavsiyesini eleştirerek, "Cumhurbaşkanı özal'ın Meclis'i devre dışı bırakmaya çalıştığını, Meclis'in denetim görevi yapamaz duruma geldiğini, Meclis'in asker gönderme yetkisini devredemeyeceğini, bunun hukuken mümkün olmadığını, ayrıca gereklide olmadığını" söyledi. Demirel açıklamasında Cuellar-Tarık Aziz görüşmesi konusunda görüşlerini de açıkladı.

4- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, Cumhurbaşkanı Özal'ın dünkü konuşmasıyla ilgili olarak Güneş Gazetesi'nin sorularını yanıtladı.

5- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, HEP Genel Başkanı Fehmi Işıklar ve TBKP Genel Başkanı Nihat Sargın Cumhuriyet Gazetesi'ne, Körfez krizi konusundaki görüşlerini açıkladılar.

6- Bakırköy Cumhuriyet Savcılığı, Ankara Birlik Tiyatrosu'nca sergilenen "Pir Sultan Abdal" adlı oyun hakkında açılan soruşturmada takipsizlik kararı aldı.

7- İstanbul Emniyet Müdürü Hamdi Ardalı, 2000'e Doğru Dergisi'nin 53.sayısında kendisine hakaret edildiği ve kişilik haklarını zedelediği gerekçesiyle dergi muhabiri Gülden Aydın aleyhine İstanbul 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dava açtı.

8- Malatya'dan Adana'ya giden maden yüklü bir trene teröristler tarafından ateş açıldı. Olayda iki makinist yaralandı.

9- Irak Enformasyon Bakanı Latif Nazif Cassim, Bağdat'ta Türk gazetecilerin sorularını yanıtladı. Cassim, Cumhurbaşkanı Özal'ın dün TBMM'de yaptığı konuşmaya değinerek, Türkiye'nin Körfez'e asker göndereceğini beklemediklerini, Türkiye'nin bu dalgaya kendini kaptırması halinde daha fazla zarar göreceğini, bu zararı kimsenin ödeyemeyeceğini söyledi.

10- BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz ile Amman'da yaptığı görüşmelerle ilgili olarak Fransız Televizyonu'na verdiği demeçte, görüşmelerde "düş kırıklığına uğradığını" söyledi. Cuellar, Tarık Aziz'in batılı diplomatların sınır dışı edilmeyeceğini ve görevlerine devam edeceğini söylediğini açıkladı. Cuellar daha sonra Fransa Dışişleri Bakanı Roland Dumas ile kriz konusunda görüş alış-verişinde bulundu.

Demokratik Almanya'nın Kuveyt Büyükelçisi'nin dün gece Irak askerlerince gözaltına alındığı, sorgulandıktan sonra Bağdat'a götürüldüğü bildirildi.

Libya lideri Albay Muammer Kaddafi, resmi haber ajansı JANA'ya yaptığı açıklamada, ülkesinin BM'nin ambargo kararına rağmen Irak'a gıda maddesi sevkiyatına devam edeceğini söyledi.

Suudi Arabistan'daki ABD askerlerinin sayısının 100 bini aştığı bildirildi. Suudi Arabistan Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Prens Sultan dün Dahran'da düzenlediği basın toplantısında, ülkesinde bulunan yabancı askerlerin barışın sağlanmasından sonra kesinlikle ülkeyi terkedeceğini söyledi.

İngiltere Dışişleri Bakanı Douglas Hurd, gezide olduğu Umman'da yaptığı açıklamada, BM'nin Irak'a karşı aldığı ambargo kararının başarılı olmasını sağlamak için havadan abluka uygulanmasını düşündüklerini, ancak bunun BM tarafından karar altına alınması gerektiğini söyledi.

Bu arada Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'le görüşen ABD eski başkan adayı Jesse Jackson, 47 rehineyle birlikte ülkesine döndü.

3 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut ûzal Körfez kriziyle ilgili gelişmeler konusunda Sabah Gazetesi'nin sorularını yanıtladı.

2- Bakanlar Kurulu, Cumhurbaşkanı Turgut özal başkanlığında toplanarak, Anayasa'nın 92. maddesine göre, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin yurt dışına gönderilmesi ve yabancı silahlı kuvvetlerin Türkiye'de bulundurulması" konusunda hükümete yetki verilmesi için Meclis'in iznini isteyen bir tezkereyi kabul etti.

SHP Genel Başkanı Erdal inönü konuyla ilgili açıklamasında, istenen yetkinin "savaş ilanı" ile aynı anlama geleceğini, bu yetkinin Cumhurbaşkanı özal tarafından tek başına kullanılacağını ve yetkinin gizli maksatlarla istendiğini söyledi.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirci'de konuyla ilgili açıklamasında, Türkiye'nin bu yetkiyle "olmayacak bir işin içine sokulabileceğini, iktidarın ne olduğu meçhul pastadan pay almaya hevesli olduğunu söyledi.

7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren Milliyet Gazetesi'nin konuyla ilgili sorularını yanıtladı. Evren asker göndermek için yetki gerekmediğini söyledi.

3- Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu, Adalet Bakanı Oltan Sungurlu başkanlığında toplanarak, Yargıtay'ın 15, Danıştay'ın da 3 yeni üyesini belirledi.

4- Ankara Anakent Belediye Başkanı Murat Karayalçın, su borcu bulunan kamu kuruluşlarının sularının, hastaneler hariç kesilmeye başlandığını açıkladı.

5- Antalya'nın Manavgat ilçesi Colaklı beldesinde 3 Haziran'da yapılan belediye başkanlığı seçimi, ANAP'ın itirazı sonucu yeniden değerlendirildi. Değerlendirme sonucu daha önce DYP adayının kazandığı açıklanan seçimi, ANAP adayı Mustafa Atabakan kazandığı bildirildi.

6- TEK'in İstanbul Anadolu yakasının özelleştirilmesini protesto için istifa eden 600 işçi, işyeri önünde "bekleme" eylemi yaptı. Yaklaşık 3000 işçi de 4 saat işi bıraktı.

7- Kağıt ve tren yolcu taşıma ücretlerine zam yapıldı.

8- Macaristan'ın Dregelypalank sınır bölgesinde batı ülkelerine geçmek isteyen 11 Türkün tutuklandığı bildirildi. Macaristan'da bu şekilde tutuklu bulunan Türk sayısının 37 olduğu açıklandı.

9- AT Komisyonu Başkanı Jacques Delors tarafından Belçika'nın başkenti Brüksel'de yapılan açıklamada, topluluk dışişleri bakanları cuma günü olağanüstü toplantıya çağrıldı. Delors açıklamasında, toplantıda Körfez'de-ki gelişmeler, uygulanan ambargo ve ambargo nedeniyle zarara uğrayan ülkelere yardım konularının görüşüleceğini belirtti.

10- Irak Ticaret Bakanı Muhammed Salih, resmi haber ajansı İNA'ya verdiği demeçte, Irak'ın tüm dış borç ödemelerini askıya aldıklarını açıkladı. Salih kararın ambargoya misilleme olarak alındığını bildirdi. Irak Dışişleri Bakanlığı da, Bağdat'taki büyükelçiliklere, elçilik mensuplarının sayıları ve durumlarını soran bir yazı gönderdi. Yazıda, elçilik mensuplarının, bundan sonra mağazalardan belli ölçüde yararlanabileceği bildirildi.

Ürdün Kralı Hüseyin, Fransa Cumhurbaşkanı Mitterrand ile Paris'te bir görüşme yaptı. Fransa Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü görüşmeden sonra yaptığı açıklamada, iki lider arasında görüş birliği sağlanamadığını belirtti. Kral Hüseyin'in SSCB Başkanı Gorbaçov ile de görüeceği bildirildi.

İngiltere ana muhalefet partisince yayımlanan bir bildiride, rehinelere rağmen Irak'a askeri saldırı düzenlenmesi istenerek Başbakan Thatcher'in desteklendiği açıklandı.

11- Arap Birliği Genel Sekreteri Çadli Klibi görevinden istifa etti.

12- Pakistan'da Benazir Butto hükümetinin bir bakanı tutuklandı.

13- Azerbaycan Yüksek Sovyeti, Başkan Mihail Gorbaçov'a başvuruda bulunarak, Ermenistan'dan gelen silahlı saldırılara karşı cumhuriyetin toprak bütünlüğünü güvenceye alacak önlemlerin alınmasını istedi.

14- Moğolistan'ın kurucusu Cengiz Han'ın itibarı iade edildi.

4 EYLÜL 1990

1- Yabancı ülkelere asker gönderme ve Türkiye'de yabancı asker bulundurma yolundaki hükümet tezkeresi ANAP Grubunda kabul edildi. Grup toplantısında konuşan Başbakan Yıldırım Akbulut, Saddam Hüseyin'in Türkiye için tehlikeli olduğunu, hükümete tam yetki verilmesi gerektiğini söyledi. Başbakan Akbulut konuyla ilgili olarak düzenlediği basın toplantısında, Türkiye'nin savaş istemediğini, iznin, gelişen olaylara karşı karar alabilmek için istendiğini, hemen uygulanması diye birşeyin söz konusu olmadığını söyledi.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü parti grubunda konuyla ilgili konuşmasında, 'Türkiye'nin, bölgede ABD'nin paralı askeri durumuna getirilmek istendiğini" öne sürdü.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel konuyla ilgili konuşmasında, Türkiye'nin başının belaya sokulmamasını istedi.

DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, böyle bir maceraya Türkiye'yi sürükleyenlerin Türk ulusuna bunun hesabını veremeyeceklerini belirtti.

2- Adalet Bakanı Oltan Sungurlu, yeni adli yılda yargının sorunları konusunda Cumhuriyet Gazetesi'nin sorularını yanıtladı.

3- Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar yaptığı açıklamada, Irak'ın Türkiye'den ilaç ve çocuk maması talebi için BM'ye başvurulduğunu ve Irak'tan, Kızılay'a isteklerini bildirmesinin istendiğini söyledi.

4- Kapatılan 2000'e Doğru Dergisi ve Yüzyıl Dergisi yazarı Turan Dursun, İstanbul'da düzenlenen silahlı saldırı sonucu öldürüldü.

5- SP Nusaybin İlçe Başkanı Süleyman Baran ve iki üye bölücülük propagandası yaptıkları gerekçesiyle Nusaybin Cumhuriyet Savcılğı'nca tutuklandı.

6- Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz, Bağdat Televizyonu'nda yaptığı açıklamada, ülkesinde duyulan gıda ve ilaç sıkıntısının bir sebebinin de yabancılar olduğunu, yardım gönderilmemesi halinde en çok etkilenecek olanların da yabancılar olduğunu, bu nedenle acil gıda ve ilaç gönderilmesini istedi.

Irak'ın petrol üretimini durdurduğu ve yabancı diplomatların karneye bağlandığı bildirildi.

Bağdat'ta fotoğraf çekmek isteyen 5 Türk gazetecisi tartaklandı.

ABD Temsilciler Meclisi üyesi Stephan Solarz, Ortadoğu'ya yaptığı gezisinin sonunda Washington'da yaptığı açıklamada, Irak'ın Kuveyt'ten çekil-

meşinin mümkün olmayacağının belli olduğunu ve savaşın kaçınılmaz olduğunu söyledi.

Beyaz Saray Sözcüsü Marlin Fitzwater yaptığı açıklamada, Mısır'ın ABD'ye olan 7.1 milyar dolarlık borcunun silinmesinin iki ülke arasındaki özel ilişkiye dayandığını, bunun başka ülkeler için emsal teşkil etmeyeceğini söyledi.

Basra Körfezi'ndeki Amerikan savaş gemilerinin çay yüklü bir Irak gemisine el koydukları bildirildi.

SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov sözcüsü aracılığıyla yaptığı açıklamada, krizin çözümünde diplomatik yöntemlerin en fazla başarı şansına sahip çözüm arayışı olduğunu belirtti. Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze'de bir konferansta yaptığı konuşmada savaşa kesinlikle karşı olduklarını belirterek, krizin çözümü için İsrail'in de katılacağı uluslararası bir konferans düzenlenmesi çağrısında bulundu. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Gennadi Gera-simov da, Körfez'deki ABD askeri varlığının, Irak için bir "koz"a dönüşebileceğini söyledi.

FKÖ lideri Yaser Arafat, Tunus'ta yaptığı bir konuşmada, İsrail'e ve onuri müttefiklerine düşman kampta yer aldıklarını söyledi.

Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek, Time dergisine verdiği demeçte, savaş olasılığının giderek güçlendiğini, barışın Saddam Hüseyin'e bağlı olduğunu söyledi.

5 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turugt Özal, Ankara'da başlayan 11. Türk Tarih Kongresi'nin açılışında yaptığı konuşmada, Körfez krizini anlatarak krizin tarihi gelişmelere dayandığını, başlangıçta iyi bir çözüm gibi görünen bazı tedbirlerin ileride istenmeyen olaylara kaynak olduğunu söyledi. Özal, kongreye ilginin sevindirici olduğunu belirterek kurumun Türk ve dünya tarihi alanındaki çalışmalarını yoğunlaştırmasını istedi. Kongreye Başbakan Yıldırım Akbulut, bakanlar ve yetkililer katıldı.

2- Yurt dışına asker gönderme ve yabancı askerlerin Türkiye'de bulundurulması konusunda izin verilmesini öngören hükümet tezkeresi, TBMM Genel Kurulu'nda kabul edildi.

Başbakan Akbulut tezkerenin kabulünden sonra yaptığı açıklamada, bunun savaş izni yetkisi olmadığını, yetkinin devletin yüksek menfaatleri için kullanılacağını belirtti.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü konuyla ilgili açıklamasında, konunun Anayasa Mahkemesi'ne götürüleceğini, böyle bir iznin Anayasa'ya aykırı olduğunu ve ABD'nin güney sınırımızda ikinci cephe açması anlamına geleceğini söyledi.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel de Genel Kurul öncesi yaptığı açıklamasında, bu iznin hükümet tarafından kullanılamayacağını belirterek, Cumhurbaşkanı Özal'm hükümet gibi iş yaptığını, bunun Anayasa'ya aykırı olduğunu söyledi. Denirel, oturumun kapalı yapılmasını da eleştirdi.

3- İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, HEP Mardin Milletvekili Adnan Ek-men'in Güneydoğu Anadolu bölgesinde 6 kamu görevlisinin "sürgün" edildiği yolundaki soru önergesine verdiği yanıtta, sözü edilen 6 kişinin bağlı oldukları kurumlar tarafından ihtiyaç gözönüne alınarak yer değiştirildiğini bildirdi.

4- Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar düzenlediği haftalık basın toplantısında, işadamı Asil Nadir ve sahibi olduğu Polly Peck firması hakkında İngiltere'de yürütülen soruşturma ile İngiliz ve Rum basınında yürütülen aleyhte kampanyanın KKTC'yi ekonomik olarak çökertmeye yönelik bir eylem olduğunu söyledi. Sungar konuşmasında, Türkiye'nin, ABD ve AT'den ihracat ve ticaretin artırılmasını istediğini, Irak'ın mama ve ilaç yardımı konusunda resmi talepte bulunmadığını belirtti. Sungar Çin Halk Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Qian Oichen'in Ankara'daki temasları konusunda da bilgi verdi.

5- ANAP Genel Merkezi'nce yayımlanan 19 Ağustos seçimlerine ilişkin raporda, ANAP'ın muhalefetin söylediği gibi dağılıp çözülmediğinin bu seçimlerle ortaya çıktığı belirtildi.

6- Yazar Turan Dursun'un öldürülmesiyle ilgili yazılı bir açıklama yapan DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, bu tür cinayetlerin ülkemizde laikliğe bağlı olanları caydırma planının bir parçası olduğunu söyledi.

7- HEP Genel Başkanı Fehmi Işıklar Ankara'da yaptığı açıklamada, memur ve işçilere "kriz zammı" verilmesini istedi. .

8- Anayasa Mahkemesi, SHP'nin başvurusu üzerine Bütçe Yasası'nın dört maddesinin iptal edilmesi kararının gerekçesini açıkladı. Gerekçe Resmi Gazete'de yayımlandı.

9- Ürdün'ün Ankara Büyükelçisi Kabarati yaptığı açıklamada, Türk hükümetinin TBMM'den aldığı yetkiyi kullanmamasını istedi. Ürdün Parlamento Heyeti Başkanı Trahir Masri'de Ankara'da düzenlediği basın toplantısında, bu yetkinin kullanılmamasını, Türkiye'nin Körfez krizinde taraf olmamasını istedi.

10- Emekli Başkomiser ibrahim Çağlar, İstanbul'da silahlı saldırı sonucu öldürüldü. Olayın sorumluluğunu yasadışı Dev-Sol örgütü üstlendi.

11- Petrol-İş Sendikası Boğaziçi Şubesi'nin 5 yöneticisi, "iktidarın demokrasi dışı uygulamaları ve savaş kışkırtıcılığı" yaptığı iddiasıyla, 3 günlük açlık grevine başladı.

12- Yurdun çeşitli yerlerinde meydana gelen trafik kazalarında 22 kişi öldü, 31 kişi yaralandı.

13- Irak Enformasyon Bakanlığı'ndan bir yetkili yaptığı açıklamada, Türkiye'yi düşman safta görmek istemediklerini belirterek, 'Türkiye'nin üzerindeki baskıyı ve paraya ihtiyacı olduğunu anlıyoruz. Ancak, Türk askeri silahını alıp Amerikalıların yanına giderse veya üslerden Amerikan uçağı kalkarsa Türkiye düşman saflardadır. Yıllarca yan yana yaşayacağız, yapılanları unutmayacağız." dedi.

14- AT Komisyonu, Belçika'nın başkenti Brüksel'de toplandı. Komisyon sözcüsü düzenlediği basın toplantısında, krizden zarar gören Türkiye, Mısır ve Ürdün'e mali yardım yapılmasının kararlaştırıldığını, yardım miktarının daha sonra Roma'da belirleneceğini söyledi.

15- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, sözcüsü tarafından Bağdat Televizyonu'ndan okunan bildirisinde, ABD'ye cihad çağrısını yineleyerek, Arap halkından Suudi Arabistan Kralı Fahd'ı ve Mısır Devlet Başkanı Hüsnü

Mübarek'i devirmelerini, '"dinsizlere" karşı Arap dünyasının birleşmesini istedi. Bildiride ambargo nedeniyle çocukların öldüğü, bundan ABD ve İsrail'in sorumlu olduğu belirtildi.

Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz temaslarda bulunmak amacıyla Mosko-vaya gitti.

Ürdün Kralı Hüseyin, Amman'da İngiltere Dışişleri Bakanı Douglas Hurd ile görüştü. Hüseyin görüşmeden sonra Bağdat'a gitti.

Katar'in, Irak'ı destekledikleri gerekçesiyle, ülkesinde bulunan ve aralarında FKÖ üst düzey yetkililerininde bulunduğu birçok Filistinliyi sınır dışı ettiği bildirildi.

Öte yandan FKC lideri Ebu Abbas Reuter Ajansı'na verdiği demeçte, Irak'ın, krize barışçı çözüm bulunması yolundaki çabalarını desteklediklerini belirterek, ABD'nin Irak'a saldırması halinde tüm Amerikan hedeflerinin saldırıya açık hale geleceğini söyledi. Abbas, Arap işçileri, ABD uçak ve gemilerine boykot uygulamaya ve Batılı çıkarlara zarar vermeye çağırdı.

Çin Halk Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Qian Oichen, Abu Dabi'de yayımlanan Gulf News gazetesine verdiği demeçte, ülkesinin Irak'a karşı düzenlenecek bir operasyonda yer almayacağını söyledi.

SSCB Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze ile Japonya Dışişleri Bakanı Taro Nakayama Tokyo'da bir görüşme yaptılar. Görüşmeden sonra yayınlanan ortak bildiride, Irak'ın tüm rehineleri serbest bırakarak Kuveyt'ten çekilmesi, bütün ülkelerin BM'nin ambargo kararına uymaları çağrısında bulunuldu.

16- ABD Dışişleri Bakanı James Baker, Temsilciler Meclisi ve Senato Dış İlişkiler Komitesi'nde yaptığı konuşmalarda, ABD'nin Körfez krizindeki tutumunu anlattı. Baker, ABD askerlerinin uzun süre Körfez'de kalabileceğini, Körfez'de istikrar ve güvenliğin korunması için, bir uluslararası güvenlik sistemi veya ittifakı kurulabileceğini söyledi. Baker, krizin Ortadoğu'daki diğer sorunların çözümü için bir "sıçrama tahtası" olabileceğini kaydetti.

17- Arnavutluk, Yunan hükümetinin Arnavutluk'a yönelik "şoven" hareketler içinde olduğunu belirterek Yunanistan'a bir protesto notası verdi.

6 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Amerikan televizyon kanallarından yayınlanan bir programda kendisine yöneltilen soruları yanıtladı. Özal Türkiye'nin Irak'a uyguladığı ekonomik ambargo sonucu uğradığı kaybın 3.5-5 milyar dolar olacağını, Türkiye'nin daha çok yardım değil, daha çok ticaret istediğini söyledi.

2- Bakanlar Kurulu, Başbakan Yıldırım Akbulut başkanlığında toplanarak hükümetin TBMM'den aldığı izni görüştü. Bakanlar Kurulu, iznin kullanılması için acele edilmemesi kararı aldı.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, TBMM'nin dünkü kararı konusunda düzenlediği basın toplantısında hükümeti uyararak, yetkiyi Anayasa Mahkemesi'ne götüreceklerini, Mahkeme karar alana kadar yurtdışına asker gönderilir veya yabancı asker çağrılırsa, kan dökülürse Yüce Divan'lık sorunun ortaya çıkacağını söyledi.

4- Yeni adli yılın başlaması nedeniyle Yargıtay'da düzenlenen törene Cumhurbaşkanı Turgut Özal, TBMM Başkanı Kaya Erdem, Başbakan Yıldırım Akbulut, SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, bakanlar ve yargı organlarının başkanları katıldı. SHP Genel Başkanı İnönü, Yargıtay Başkanı İsmet Ocakçıoğlu'nun açılış konuşması sırasında kendisini selamlamaması ve muhalefeti eleştirmesini protesto etmek amacıyla töreni terketti. İnönü yaptığı açıklamada, böyle bir davranışın Yargıtay Başkanı'na yakışmadığını belirterek, ana muhalefet olarak yargı bağımsızlığını korumanın görevleri olduğunu söyledi.

Türkiye Barolar Birliği'nce düzenlenen "alternatif tören" Ankara'da yapıldı. Barolar Birliği Başkanı Önder Sav törenin açılışında yaptığı konuşmada, Yargıtay Başkanı Ocakçıoğlu'nu eleştirerek "İktidara yanaşarak daha iyi gelecek düşleyenlerle aynı yargı ve adalet kulvarında koşmayız." dedi. Önder Sav, günümüzdeki uygulamalarla laiklik ilkesinin çiğnendiğini belirterek, Türkiye'ye şeriat düzenini ve ümmetçiliği sokma gayretlerinin boşuna olacağını söyledi. Törene TBMM Başkanı Kaya Erdem, SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, bazı yargı organlarının başkan ve üyeleri, bazı bakanlar ve milletvekilleri katıldı.

5- Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu'nda "siyasi kadrolaşma" iddiaları ile ilgili olarak SHP Milletvekili Eşref Erdem tarafından verilen Meclis araştırması önergesi Genel Kurul'da reddedildi.

6- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel,' yurtdışına asker gönderme

ve yabancı asker çağırma konusunda TBMM kararı hakkında düzenlediği basın toplantısında, kararın Anayasa'ya aykırı olduğunu, hukuk devleti kavramının çiğnendiğini, Anayasa Mahkemesi'ne gidilmesini destekleyeceklerini söyledi.

7- Japon Prensi Tomohito Mikasa, ziyaretlerde bulunmak amacıyla Ankara'ya geldi.

8- öldürülen, Yüzyıl Dergisi yazarı Turan Dursun düzenlenen törenlerle Ankara'da toprağa verildi. Törenden sonra Yüzyıl Dergisi Ankara İstihbarat Şefi Soner Yalçın ve muhabiri Deniz Öğüt ile çok sayıda kişi gözaltına alındı. DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit konuyla ilgili olarak İsveç Radyosu'na verdiği demeçte, laikliğin bilinçli savunucularına karşı girişilen cinayetlerin Türkiye dışından planlandığını söyledi. IPI Genel Müdürü Peter Galliner de Cumhurbaşkanı Turgut Özal'a gönderdiği mesajda, Turan Dursun'un öldürülmesinden büyük üzüntü duyduğunu, cinayetten sorumlu kişilerin bir an önce adalete teslim edilmesi gerektiğini söyledi.

9- Şırnak'ın Uludere ve Diyarbakır'ın Dicle ilçesi yakınlarında güvenlik güçleriyle teröristler arasında çıkan çatışmalarda 2 terörist ölü olarak ele geçirildi. Siirt'in Eruh ilçesinde de yola döşenen mayının patlaması sonucu 2 kişi öldü.

10- Mardin'in Nusaybin ilçesinde, geçen hafta Yolindi köyünde öldürülen 3 teröristin cenazelerinin yakınlarına verilmemesini protesto etmek amacıyla yaklaşık 7 bin esnaf kepenk kapama eylemi yaptı. Olaylarda 80 kişi gözaltına alındı.

11- Görüşmelerde bulunmak üzere Moskova'ya giden Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz ülkesine döndü. Tarık Aziz, görüşmeleri konusunda bilgi vermek için Bağdat'ta düzenlediği basın toplantısında, görüşmelerin yapıcı olduğunu ve SSCB ile hala dost olduklarını, ancak aralarında görüş ayrılıktan olduğunu açıkladı.

Irak'ın çok sayıda yedeği, askeri birliklere katılmaya çağırdığı bildirildi. ABD Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Irak askerlerinin Kuveyt'te bir ABD vatandaşını vurdukları, olayın kaza sonucu olduğu bildirildi.

Ürdün Kralı Hüseyin krize diplomatik çözüm bulmak amacıyla Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'le görüştü.

İsrail Dışişleri Bakanı David Levy, Washington'da Başkan George Bush ile görüştü.

Avrupa Parlamentosu heyeti, Şam'da, Suriye Devlet Başkanı Hafız Esat ile kriz konusunu ele aldı.

SSCB Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Gennadi Gerasimov, Moskova'da düzenlediği basın toplantısında, BM'nin Irak'a uyguladığı ambargonun gıda sevkiyatını kapsamadığını belirterek, ülkesinin ambargodan sivil halkın zarar görmemesi gerektiğine ve gıda akışının sürmesi gerektiğine inandığını söyledi. Gerasimov, Saddam Hüseyin'in, Suudi Arabistan Kralı Fahd'ın devrilmesi için yaptığı dünkü çağrısına değinerek, hiç bir lider ya da yurttaşın böyle bir çağrıda bulunamayacağını belirtti.

Çin Halk Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü U Jinhua, düzenlediği haftahkbasın toplantısında BM'nin ambargo kararının insani amaçlarla gıda ve ilaç gönderilmesine engel oluşturmadığını, gıda ve ilaç gönderilmesi gerektiğini söyledi.

İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher, parlamentoda yaptığı konuşmada, ülkesinin "bir askeri harekata girişmeme taahhüdü vererek, kendi meşru haklarını sınırtayamayacağını" belirterek, Körfez'e daha fazla askeri güç göndermeyi tasarladığını açıkladı.

Fransa Cumhurbaşkanı François Mitterrand, Elysee Sarayı'nda düzenlediği basın toplantısında, Körfez'de "savaş mantığından çıkılmış olmadığını" belirterek, Bush-Gorbaçov zirvesinde, Irak'a saldırıya "yeşil ışık" yakılacağını sanmadığını söyledi.

Petrol fiyatları dünya borsalarında 30 dolara çıktı. Bazı Batılı ülkeler, Irak ve Kuveyt'ten kaçarak Ürdün'e sığınan yaklaşık 100 bin mülteciye yardım yapacaklarını açıkladılar. Öte yandan serbest bırakılan 320 İngiliz kadın ve çocuk rehine Ürdün'ün başkenti Amman'a gitti.

Çoğunluğunu Kanadalıların oluşturduğu 162 kişi de Irak Havayolları'na alt bir uçakla Ankara'ya geldi.

12- Arnavutluk'un Kosova kentinde Sırp hükümeti protesto eden Arnavutlar genel greve gittiler.

13- Dünya Serbest Güreş Şampiyonası, Japonya'nın başkenti Tokyo'da başladı.

7 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Birleşmiş Milletler Küresel Kalkınma Sorunları Yuvarlak Masa Toplantısı dolayısıyla Antalya'ya gelen Bulgar Başbakanı Andrei Lukanov'u kabul ederek bir süre görüştü. Kabulde, Başbakan Yıldırım Akbulut ile Bulgaristan'ın eski Ankara Büyükelçisi ve Lukanov'un danışmanı Mimko Sladkarov da bulundu.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Amerikan Kamu Kanalı'nın İş Dünyası adlı televizyon programına verdiği demeçte, Amerika ve Avrupa'yı Türkiye ile daha fazla ticaret kapılarını açmaya çağırdı. Özal, ayrıca, Türkiye'nin bölgede önemli rol oynayabileceğini, ama bunu yapabilmesi için ordusunun mo-dernize edilmesi gerektiğini söyledi.

2- Türkiye, Kuveyt Büyükelçisi Güner Öztekin'i, çalışmalarını geçici olarak Suudi Arabistan'da sürdüren Kuveyt hükümeti nezdinde görev yapmak üzere Suudi Arabistan'ın Taif kentine gönderdi. Öztek, Cumhurbaşkanı Turgut özal'ın bir mesajını da Kuveyt Emiri Şeyh Cabir El Ahmet El Şabah'a götürdü.

Türkiye'nin, işgalden sonra Kuveyt hükümeti nezdindeki büyükelçisini Taif'te görevlendiren ilk ülke olduğu ve Türkiye ile Kuveyt arasındaki ilişkilerin, koşullar normale dönünceye kadar bu yolla sürdürüleceği bildirildi.

3- Kars Bağımsız Milletvekili Mahmut Almak, "Kamuoyunu savaş tehlikesine karşı duyarlı kılmak ve Turgut Özal'ın Körfez'e asker gönderme çabalarını protesto" etmek amacıyla TBMM'deki odasında açlık grevine başladı.

4- SHP'de 19 Ağustos ara yerel seçimlerinden sonra başlayan görüş ayrılıkları nedeniyle Genel Sekreter Deniz Baykal, parti yönetiminden tümüyle ayrılma kararı alırken, Genel Sekreter Yardımcısı Erol Çevikçe, Genel Başkan Erdal İnönü'nün isteği üzerine, bu görevinden ve Merkez Yürütme Kurulu üyeliğinden istifa etti.

5-182 profesör, 158 doçent ve öğretim üyesinin bulunduğu toplam 340 bilim adamı Cumhurbaşkanı Turgut Özal, TBMM Başkanı Kaya Erdem, Başbakan Yıldırım Akbulut, siyasi parti liderleri ile millletvekillerine Körfez krizi konusunda Türkiye'nin takınacağı tutuma ilişkin bir deklarasyon gönderdi.

6- Türkiye'ye yaptığı resmi ziyareti tamamlayan Çin Halk Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Qian Oichen Atatürk Havalimanı'nda yaptığı açıklamada, Türkiye ziyaretin iki ülke arasında var olan karşılıklı anlayış ve güvenin daha da gelişmesine yardımcı olduğunu kaydetti.

7- Birleşmiş Milletler Küresel Kalkınma Sorunları Yuvarlak Masa Toplatı-sı Antalya'da başladı. BM Kalkınma Programı Yöneticisi William Draper, yaptığı konuşmada, Cumhurbaşkanı Özal'ı eleştirdi ve ekonomide temel unsurun insana yapılacak yatırımlar olduğunu söyledi.

8- Gaziantep'te güvenlik kuvvetleriye silahlı çatışmaya giren iki PKK'lı teröristten biri sağ yakalandı, diğeri öldürüldü.

9- Milliyet Gazetesi, dün yayınladığı bir haber nedeniyle, "Drej Ali" lakabıyla tanınan Ali Yasak'ın sopalı 10 adamı tarafından basıldı. Gazetenin üç katını tahrip eden saldırganlar, kendilerine engel olmak isteyen 4 kişiyi yaraladılar. Saldırganlardan 8'i olaya müdahale eden polis ve gazetenin güvenlik görevlilerince yakalanırken, ikisi kaçtı.

10- Resmi bir ziyaret için Arjantin'da bulunan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fahrettin Kurt, Arjantin Cumhurbaşkanı Carlos Menem ile bir görüşme yaptı. Kurt ve beraberindeki heyet başkent Buenos Aires ve çeşitli kentlerdeki nükleer santrallarla bazı ağır sanayi tesislerinde incelemelerde bulundu.

11- İtalya'nın başkenti Roma'da yapılan olağanüstü AT Dışişleri Bakanları Toplantısı sona erdi. Toplantıda, Fransa, Türkiye'ye 600 milyon ECU'luk (720 milyon dolarlık) yardım öngören 4. Mali Protokol'ün serbest bırakılmasını önerirken, AT Komisyonu Başkanı Jacques Delors, komisyonca hazırlanan ve Türkiye, Ürdün ile Mısır'a yardım öngören paketi üye ülkelerin onayına sundular. Konunun Maliye ve Ekonomi Bakanları tarafından tekrar ele alınacağı bildirildi.

12- Resmi bir ziyaret için Çekoslavakyada bulunan NATO Genel Sekreteri Manfred Woerner, Devlet Başkanı Vaclav Havel ile görüştükten sonra yaptığı açıklamada, Körfez'deki krizden sadece birkaç ülkenin çıkarının bulunduğunu, krizin temel nedeninin petrol olmadığını, Irak'ın Kuveyt'ten tamamen çekilmemesi ve rehinelerin serbest bırakılmaması halinde bütün dünyanın çok büyük tehlike ile karşı kalacağını ve bu krizin herkesin sorunu olduğunu kaydetti.

Woerner,krizin yalnızca ABD ve Irak arasında değil, Irak ile BM'de temsil edilen tüm uluslararası toplum arasındaki bir sorun olduğunu da belirtti.

13- BM Güvenlik Konseyi'nin oluşturduğu Ambargo Komitesi, Irak'ın "insani ihtiyaçlarının11 Genel Sekreter Perez de Cuellar tarafından saptanmasını kararlaştırdı.

14- Irak yönetimi, bir süre önce kapatılmasını emrettiği Kuveyt'teki yabancı elçiliklerin üstlerindeki baskıları arttırarak, Yugoslavya büyükelçiliğini de kuşattı ve büyükelçiyi, Kuveyt'i terk etmeye zorladı. Bu arada 166 kişilik bir Amerikalı rehineler grubunun Bağdat'tan ayrıldığı bildirildi.

15- ABD Savunma Bakanı Richard Cheney, Virginia'daki Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü'nde yaptığı konuşmada, Körfez bölgesi ve Suudi Arabistan'daki askerlerinin sayısının 100 bini aştığını ve bu sayının daha da arttırılacağını açıkladı.

8 EYLÜL 1990

1- SHP Merkez Yürütme kurulu Ankara'da toplandı. Genel Sekreter Deniz Baykal ve 13 MYK üyesi, MYK'dan topluca istifa etme kararı aldılar. MYK üyeleri istifalarını pazartesi toplanacak olan Parti Meclisi'ne sunacaklar. SHP Genel Sekreterliğini bıraktığını açıklayan Deniz Baykal, "Artık biry-yol ayrımına geldik.. Sayın İnönü ile beraber partiye kazandırabileceğimiz katkının sınırına ulaşmış bulunuyoruz" dedi

2- içişleri Bakanlığı, tüm kamu kurum ve kuruluşların dikkatinin çekilmesi için, 73 ilin valiliğine gönderdiği genelgede, sabotajı önleme planlarıyla ilgili tedbirlerin gözden geçirilmesini ve gerekli önlemlerin alınmasını istedi. Genelgede, 15 ilin hassas bölge kapsamına alındığı bildirildi.

3- Diyarbakır'da 1 Eylül gecesi karakol basarak iki polis memurunu şehit eden, birini de yaralayan PKK teröristlerinden ikisi güvenlik güçleriyle giriştikleri çatışmada öldüler.

4- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 6 Ağustos tarihli, 661 sayılı kararında tüm üye ülkelerin Irak'a karşı ambargo uygulanması ittifakla kabul edilmiş olmasına rağmen, bazı Konsey üyeleri 'Tıbbi malzeme ve insancıl nedenlerle gıda maddeleri" sevkiyatı yapılmasını savunmaya başladılar.

5-lrak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, zirve için Finlandiya'da bulunan ABD Başkanı George Bush ile Sovyetler Birliği Başkanı Mihail Gorba-çov'a hitaben bir açık mektup yayımlayarak, Körfez olaylarına karışmamalarını istedi.

6- Irak ve Kuveyt'ten kaçan ve Ürdün sınırında toplanan 100 bini aşkın Asyalı mülteciye çeşitli ülkelerden gönderilen tonlarca süttozu, peksimet ve hurmanın insan sağlığına "zehirli" denilicek kadar zararlı olduğu belirlendi.

7- Lübnan'daki karşıt Filistinli gruplar arasında çıkan çatışmalarda 49 kişinin öldüğü bildirildi.

9 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Amerikan Gannet News Service ajansına verdiği demeçte, Türkiye'nin şimdilik Körfez'e asker göndermeyeceğini söyledi.

2- TBMM Başkanı Kaya Erdem, TBMM'nin 70. açılış yıldönümü1 nedeniyle izmir'de düzenlenen "Milli Egemenlik ve TBMM" konulu panelde yaptığı konuşmada, demokrasinin halkın parlamentoya güven duymasıyla var olabileceğini belirterek, sosyal ve ekonomik şartların iyileştirilmediği ortamda demokrasinin varlığının ve gelişmesinin düşünülemeyeceğini söyledi.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, İzmir'in Kurtuluş günü ve CHP'nin 67. kuruluş yıldönümü törenlerine katıldı. İnönü, törenlerden sonra düzenlediği basın toplantısında, CHP'nin 12 Eylül harekatında kapatılmasının "siyasal hayatımıza vurulmuş darbe olduğunu", CHP'nin yaşatılması için TBMM'ye yasa teklifi verildiğini, tüm CHP'lilerin SHP içinde toplanması gerektiğini söyledi. İnönü, yeni dini-siyasi akımların ortaya çıktığını, dine dayalı bir azınlık grubunun egemenliğinin siyasal iktidar tarafından özendirildiğini öne sürdü. Cumhurbaşkanı özal'ın Körfez krizindeki tutumunu "gayretkeşlik" olarak niteleyen İnönü, Ortadoğu'da kurulacak yeni bir paktın ABD egemenliğini sürdüreceğini söyledi.

4- Sağlık Bakanı Halil Şıvgın Kırıkkale'de yaptığı konuşmada, Körfez krizi konusunda muhalefetin uzlaşma içine girmesi ve Cumhurbaşkanı ûzal'ın girişimlerinin desteklenmesi gerektiğini söyledi.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisinin bazı il kongreleri dolayısıyla gönderdiği mesajda, "Halkın büyük çoğunluğunun karşısında olduğu, hak hukuk tanımayan bir iktidarın ülkeyi içine düşürdüğü durumdan kurtaracak tek siyasi kuruluşun DYP olduğunu" belirtti.

6- MÇP Genel Başkanı Alparslan Türkeş, parti merkezinde düzenlediği basın toplantısında Körfez krizini değerlendirdi. Krizin Türkiye'yi de yakından ilgilendirdiğini belirten Türkeş, aktif bir politika izlenmesi gerektiğini söyledi.

7- Muğla'nın Milas ilçesinde yapılan 2. Kültür ve Sanat Şenliği kapsamında düzenlenen "Laiklik ve İrtica Hareketleri" konulu panelde konuşan SHP Grup Başkanvekili Hasan Fehmi Güneş, şeriatçı grupların güvenlik güçlerinin içine sızmaya çalıştığını belirterek, bu akımların bizzat iktidar tarafından himaye edildiğini öne sürdü.

8- Antalya'da yapılan BM Küresel Kalkınma Sorunları Toplantısı sona erdi. Hazırlanan Antalya Sonuç Bildirgesi'nde, "Klasik anlamda ulusallık çağı geride kalmıştır. Devletlerin kısa dönemli çıkarlarının ötesinde ortak hareket gereklidir. 1990'lar bu açıdan eşi görülmemiş ekonomik ve toplumsal dayanışma umutlan vermektedir" denildi.

9- Milliyet Gazetesi'ni basmaları için adamlarını azmettirdiği gerekçesiyle aranan Ali Yasak teslim oldu.

10- Irak Enformasyon Dairesi Genel Müdürü Naci El Hadisi, Bağdat'ta bulunan Türk gazetecilerinin sorularını yanıtladı. El Hadisi, TBMM'nin hükümete, asker gönderme ve yabancı asker kabul etme yetkisi vermesi kararına değinerek, Türkiye'nin bölge halkının çıkarlarına zarar getirecek baskılara boyun eğmesinin barışa zarar getireceğini söyledi. El Hadisi, Türkiye'nin krizde arabuluculuk etmesine ilişkin bir teklif getirmesi halinde bunu düşüneceklerini söyledi.

11- ABD Başkanı George Bush ile SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov arasında Finlandiya'nın başkenti Helsinki'de yapılan zirve toplantısı sona erdi. Zirve sonunda yayımlanan ortak bildiride, Irak'ın Kuveyt'ten koşulsuz olarak çekilmesi istendi. BM Güvenlik Konseyi kararının tam olarak uygulanmasının dışında hiçbir formülün kabul edilmeyeceği belirtilen bildiride, halen uygulanmakta olan olan önlemlerden sonuç alınamaması halinde, BM çerçevesinde yeni önlemlerin alınacağı kaydedildi.

Bildirinin yayımlanmasından sonra iki liderin düzenlediği ortak basın toplantısında Başkan Bush, Irak Kuveyt'ten çekildikten ve kriz bittikten sonra, Suudi Arabistan'daki Amerikan kuvvetlerini geri çekeceğini Başkan Gor-baçov'a taahhüt ettiğini açıkladı. Bush, Gorbaçov'a askeri çözüm önerme-diğini belirterek "ikimiz de sorunun'diplomatik formülle çözülmesini istiyo-ruz"dedi.

Başkan Gorbaçov'da basın toplantısında, Saddam Hüseyin'i "askeri bir eyleme" karşı uyararak böyle bir hareketin "hem bölge, hem de Irak halkı için bir trajedi olacağını" söyledi.

Zirve toplantısından çıkan sonuç Dışişleri Bakanlığı tarafından "beklenen en makul sonuç" olarak değerleodirilirken, bazı Batılı ülkeler de sonuçtan memnun olduklarını açıkladılar.

12- Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz, İran'a gitti. Tarık Aziz Tahran'da İran Devlet Başkanı Haşimi Rafsancani ve Dışişleri Bakanı Ali Ekber Velayeti ile iki ülke arasındaki barış süreci ve Körfez krizi konularında birer görüşme yaptı.

Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek, ABD Dışişleri Bakanı James Baker ile İskenderiye'de bir araya gelerek krizi ve Mısır'ın ambargodan doğan zararı konusunu görüştü. Görüşmeden sonra bir açıklama yapan Mübarek, Suudi Arabistan'a daha fazla asker göndereceklerini bildirdi.

Öte yandan 1597 Bangladeş askerinin Suudi Arabistan'a geldiği bildirildi.

Serbest bırakılan Batılı kadın ve çocuklardan 732 kişinin, Bağdat ve Amman'dan ülkelerine gönderildiği bildirildi.

Pakistan, Irak ve Kuveyt'teki vatandaşları için yiyecek göndereceğini açıkladı.

10 EYLÜL 1990

1- TBMM Başkanı Kaya Erdem, İzmir Barosu'nu ziyaret etti. Ziyaret sırasında kanun hükmünde kara namelere değinen Erdem, bu konudaki sorunun olağanüstü halden ve bir içtüzük konulmamasından kaynaklandığını belirterek, içtüzükte değişiklik yapılarak bu dönemden çıkılacağını söyledi.

2- Antalya'dan Ankara'ya dönen Başbakan Yıldırım Akbulut, gazetecilerin Bush-Gorbaçov zirvesiyle ilgili sorularını yanıtladı. Akbulut, Körfez krtei-nin barışçı yollardan çözümlenmesini istediklerini belirterek, zirveden çıkan sonucun Türkiye'nin görüşlerini ve pozisyonunu teyit ettiğini söyledi.

3- SHP Parti Meclisi Ankara'da toplanarak, olağanüstü kurultayı 29 Ey-lül'de toplantıya çağırdı. Deniz Baykal, Genel Sekreterlik görevinden istifa ettiğini açıklayarak, istifasını Parti Meclisi'ne sundu.

Genel Başkan Erdal İnönü, düzenlediği basın toplantısında, yerel seçim sonuçlarının değerlendirildiğini, bugünkü yönetimin uyumlu çalışamadığının ortaya çıktığını belirterek, olağanüstü kurultayda uyumlu bir ekibin seçileceğini, istifa eden Deniz Baykal'in da genel başkanlığa aday olmasını istediğini söyledi.

İstifasını sunduktan sonra bir basın toplantısı düzenleyen Deniz Baykal, seçimlerdeki başarısızlığın herkesi ilgilendirdiğini belirterek, bir çıkış yolu bulunması gerektiğini söyledi.

4- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel düzenlediği basın toplantısında, Helsinki zirvesini değerlendirdi. Demirel, Türkiye'nin krizde taraf olduğunu, Cumhurbaşkanı Özal'ın arabuluculuk şansını kaybettiğini belirterek, Cumhurbaşkanı Özal'ın yakında bölgeye asker gönderebileceğini söyledi. Demirel, zirveden "Saddam Hüseyin'in yok edilmesi" şeklinde bir sonuç çıkmadığını belirtti.

5- ANAP delege seçimleri başladı.,

6- Akaryakıt fiyatlarına yüzde 13-15 oranında zam yapıldı.

7- Yalova'daki Aksa Fabrikası'nda 500 işçinin, işten çıkarılan 69 işçinin geri alınması amacıyla 12 gündür sürdürdüğü açlık grevi sona erdi. İşçiler oturma eylemi yaparak eylemlerine devam edeceklerini açıkladılar.

8- Olağanüstü NATO Konseyi toplantısı Belçika'nın başkenti Brüksel'de yapıldı. ABD Dışişleri Bakanı James Baker toplantıda yaptığı konuşmada, üye ülkelerin Körfez krizinde, asker göndermekte dahil daha fazla askeri, siyasi ve mali sorumluluk almaları gerektiğini söyledi. Baker, bölgede

ABD ve Türkiye'nin muharip kara gücüne sahip ülke olduğunu, diğer üye ülkelerin kara gücü takviyesi göndermesini, Türkiye'nin istihbarattan daha fazla yararlandırılmasını istedi. Bush-Gorbaçov zirvesi konusunda müttefiklere bilgi veren Baker, toplantıdan sonra düzenlediği basın toplantısında, söz konusu taleplerin müttefikler tarafından anlayışla karşılandığını açıkladı. Toplantıya Türkiye adına Dışişleri Bakanı Ali Bozer katıldı.

9- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüsetin, Bağdat Televizyonu'ndan okunan bildirisinde Üçüncü Dünya ülkelerine bedava petrol verme önerisinde bulundu. Petrolün bedava verilmesi nedeniyle BM'nin ticaret ambargosu kapsamına girmeyeceği belirtilen bildiride, bunun bir dayanışma jesti olduğu vurgulandı. Bildiride, Batılı ülkelerin, Körfez krizinden yarar sağladığı öne sürüldü.

Reuter Ajansı, Irak'ın Türkiye sınırına 11 bin asker daha yığdığını öne sürdü.

İran'ı ziyaret eden Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz ile İran Devlet Başkanı Haşimi Rafsancani görüşmesinden sonra yapılan açıklamada, iki ülkenin ilişkilerini normalleştirmeyi ve yeniden diplomatik ilişki kurulmasını kararlaştırdıkları, ancak Irak'ın Kuveyt'i işgali konusunda görüş birliğine varıiamadığı bildirildi.

10- Kahire'de yapılan Arap Birliği Dışişleri Bakanları toplantısında, örgütün genel merkezinin Tunus'tan Kahire'ye alınması kararlaştırıldı.

11- Güney Afrika Cumhuriyeti'nde siyahların, ırkçı beyazlar ve polisle çatışmalarında 35'den fazla kişinin öldüğü bildirildi.

12- Liberya Devlet Başkanı Samuel Doe'nun, yönetime karşı mücadele eden Prens Jonhson'a bağlı kuvvetler tarafından yakalanarak öldürüldüğü ve cesedinin halka sergilendiği bildirildi.

11 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal'a Çankaya Köşkü'nde, Başbakan Yıldırım Akbulut, ilgili bakanlar ve yetkililer tarafından ekonomik brifing verildi. Brifingle, Körfez krizi nedeniyle 1990 ekonomik hedeflerinde değişiklikler yapılmasının kaçınılmaz olduğu dile getirildi.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, Bakanlar Kurulu toplantısından önce gazetecilerin Körfez'e asker ve gemi gönderilmesi konusundaki sorularına yanıtında, "böyle bir şeyin olmadığını, bunun için önce NATO'nun karar vermesi gerektiğini" söyledi.

3- 7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren, 12 Eylül Harekatı konusunda Hürriyet, Cumhuriyet ve Günaydın gazetelerinin sorularını yanıtladı.

4- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, partisinin grup toplantısında yaptığı konuşrhada, partisinde olağanüstü kurultaya yol açan gelişmeleri anlattı.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, düzenlediği basın toplantısında, TBMM'nin, saldırı durumunda savaş açma yetkisi veren 107 ve dışarıya asker gönderme ve yabancı askerleri ülkede bulundurma yetkisi veren 108 sayılı kararlarının iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurduklarını açıkladı. İnönü, kararların izin verme değil yetki devri olduğunu ve Anayasa Mahkemesi'nden ivedilikle sonuçlandırılmasını istediklerini kaydetti.

5- ANAP Niğde Milletvekili Raşit Daldal ve arkadaşlarınca verilen, Ankara'da hava kirliliğinin nedenleri ve alınacak önlemler konusundaki Meclis araştırma önergesi, TBMM Genel Kurulu'nda kabul edildi.

6- Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Irak ve Kuveyt'ten gelen ve Habur sınır kapısında bekleyen Asyalıların Türkiye üzerinden ülkelerine dönüşlerini kolaylaştırmak amacıyla THY'ye ait 25 uçağın tahsis edildiği bildirildi.

7- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, eski başbakanlardan Adnan Menderes ve arkadaşlarının cenazelerinin nakli konusunda, dün Başbakan Yıldırım Akbulut'un yaptığı açıklamaları eleştirerek, bu olayın istismar edilecek bir parti işi olmadığını söyledi.

8- ANAP, SHP ve DYP grup toplantılarında, parti genel başkanları 12 Eylül harekatını, Körfez krizi ve asker gönderme konularını değerlendirdiler.

9- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, SHP'deki gelişmeler konusunda Türkiye Gazetesi'nin sofularını yanıtladı.

10- Emniyet Genel Müdürü Necati Bilican, Denizli'de gazetecilere yaptığı açıklamada, Çetin Emeç, Prof. Muammer Aksoy ve Turan Dursun cinayetlerine ilişkin önemli ipuçlarının elde edildiğini bildirdi.

11- Gazeteci Erbil Tuşalp hakkında Gaziantep'te düzenlenen bir panelde yaptığı konuşmada, milli duyguları zayıflatıcı propaganda yaptığı gerekçesiyle Gaziantep Cumhuriyet Savcılığı'nca dava açıldı.

12- Sinema oyuncusu İlyas Salman hakkında, Akhisar'da bir konserde yaptığı konuşmada, devletin manevi şahsiyetine hakaret ettiği gerekçesiyle dava açıldı.

13- Milliyet Gazetesi'ne baskın düzenleyen 10 kişiden 6'sı, İstanbul 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nce tutuklandı. Olaya azmettirdiği iddia edilen Ali Yasak serbest bırakıldı.

14- Yalova Aksa Fabrikası'nda işten çıkarılan işçileri geri alınması istemiyle iki haftadır açlık grevi ve fabrikayı terketmeme eylemleri yapan işçilere güvenlik güçleri müdahale ederek, fabrikadan çıkmalarını sağladı.

15- BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar'ın basın sözcüsü tarafından BM'de yapılan açıklamada, Genel Sekreter'in Kıbrıs'taki durumdan endişeli olduğu belirtilerek, tarafların bir an önce eylem planı üzerinde çalışmaya başlaması istendi.

16- SSCB Başkanı Mihail Gorbaçov'un danışmanı Evgeni Primakov, Sovyet Televizyonu'nda yaptığı konuşmada, "Helsinki zirvesinde ABD Başkanı Bush'un, SSCB'den Körfez'e asker göndermelerini istemediğini, ülkesinin, çıkarları tehlikeye düşmedikçe, Körfez'e asla asker göndermeyeceğini" söyledi.

Yunanistan Dışişleri Bakanı Andonisi Samaras, dün NATO toplantısından sonra düzenlediği basın toplantısında, ABD'nin çağrıları doğrultusunda, ülkesinin 7 yolcu gemisini seferber edeceğini ve Körfez'e bir firkateyn gönderdiklerini, kara gücü ise göndermeyeceklerini açıkladı.

İtalya Dışişleri Bakanı Gianni de Michelis'de toplantı sonrası düzenlediği basın toplantısında, ülkesinin askeri donanımının Körfez'de harekata müsait olmadığını ve asker göndermeyeceklerini söyledi.

17- SSCB'nin Rusya Federasyonu Parlamentosu, ülkede 500 gün içinde piyasa ekonomisine geçilmesini öngören ve "Şatalin Planı" olarak bilinen programı kabul etti.

18- Hindistan'ın Keşmir eyaletinde, polisin bir otobüsüse açtığı ateş sonucu çıkan çatışmada, 22 kişinin öldüğü bildirildi.

12 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, 12 Eylül Harekatı'nın yıldönümü nedeniyle yayımladığı mesajda, bu dönemde yapılanları şükranla andıklarını belirterek, harekatın istikrar ve sükunun başlamasının yıldönümü olduğunu söyledi.

Cumhurbaşkanı Özal, İspanya'da yayımlanan ABC gazetesine verdiği demeçte, gerektiğinde Körfez'e asker ve gemi göndemekte tereddüt edilmeyeceğini, ancak bu konuda henüz karar alınmadığını söyledi.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, Diyanet İşleri Başkanlığı'nca Ankara'da düzenlenen il müftüleri seminerinin açılışında yaptığı konuşmada, hükümetleri döneminde din hizmetlerine verilen önemin ve ayrılan kaynakların arttığını belirterek, bunun devam edeceğini söyledi. Açılış törenine Adalet Bakanı Oltan Sungurlu ve Devlet Bakanı Cemil Çiçek te katıldı.

3- Milli Savunma Bakanı Safa Giray, Irak'ın güney sınırımıza asker yığınağı yaptığı yolundaki haberler ve bu haberlerin ABD Savunma Bakanlığı'n-ca doğulanması konusunda yaptığı açıklamada, bölgede 2. Ordu Komutan-lığı'nın bulunduğunu, tüm hazırlıkların tamamlandığını ve endişelenecek bir durumun söz konusu olmadığını söyledi.

Giray, ABD Dışişleri Bakanı James Baker'ın Ortadoğu'da yeni bir güvenlik sistemi kurulması yolundaki açıklamasına değinerek, bu konuda henüz bir gelişme kaydedilmediğini, konunun belli bir sürece ihtiyacı olduğunu ve çeşitli aşamalardan geçmesi gerektiğini söyledi.

4- KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, Cumhurbaşkanı Turgut özal'ın konuğu olarak Ankara'ya geldi. Denktaş havaalanında yaptığı açıklamada, Kıbrıs Rum kesiminin Kıbrıs adına AT'ye üyelik başvurusu yapma yetkisinin olmadığını, Kıbrıs Rum kesiminin üyeliğe kabulü halinde, sorunun "iki Kıbrıs" şeklinde sonuçlanmış olacağını söyledi.

Denktaş ve beraberindeki heyet, Cumhurbaşkanı Turgut Özal ile Başbakan Yıldırım Akbulut ve bazı bakanların hazır bulunduğu bir görüşme yaptı. Görüşmeden sonra bir açıklama yapan Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi Kaya Toperi, iki devlet başkanının Kıbrıs ve bölgedeki son gelişmeleri değerlendirdiklerini ve tam bir görüş birliği içinde olduklarını belirtti.

5- Bangladeş Devlet Başkanı Muhammed Erşad, Körfez krizi nedeniyle Habur sınır kapısından Türkiye'ye gelen vatandaşlarının durumunu görüşmek üzere Türkiye'ye geldi.

6- DİE, yılın ilk 7 ayında dış ticaret açığının 4.6 milyar dolar olduğunu açıkladı.

7- Tekel ürünlerine ve Tekel tarafından ithal edilen ürünlere yüzde 14 -25 oranında zam yapıldı.

8-12 Eylül Harekatı'nın yıldönümü nedeniyle çeşitli illerde protesto gösteri ve yürüyüşleri düzenlendi. Ankara'daki gösterilerde bir öğrenci polis tarafından açılan ateş sonucu yaralanırken, Adana'da 116 kişi gözaltına alın-, di. SHP İstanbul İl örgütü tarafından "Darbenin 10. yılında 12 Eylül rejiminden çıkış yollan" konulu bir panel düzenlendi.

9- Mardin'in Dargeçit ilçesi yakınlarında güvenlik güçleriyle çatışmaya giren üç PKK'lı ölü olarak ele geçirildi.

10- istanbul'da yasadışı bir örgüte üye oldukları gerekçesiyle gözaltına alınan 4 kişi, İstanbul DGM'ce tutuklandı.

11- BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar, dün sözcüsü tarafından yapılan bir açıklamada, Kıbrıs Rum Kesimi'nin AT'ye tam üyelik başvurusuna karşı olduğunu belirterek, konunun iki lider arasında yapılacak görüşmeler çerçevesinde ele alınması gerektiğini söyledi.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar da, haftalık basın toplantısında konuyla ilgili olarak, "Bu açıklamayla Türkiye'nin beklentisinin yerine geldiğini" söyledi.

12- iki Almanya'nın 3 Ekim'de birleşmesini öngören ve 2. Dünya Savaşı galibi 4 ülke ile iki Almanya'nın temsilcilerinin katıldığı anlaşma SSCB'nin başkenti Moskova'da imzalandı.

13- iran Dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, Tahran Radyosu'ndan yayınlanan konuşmasında, ABD'nin Ortadoğu'da uzun süre kalma tasarılarını ve ABD kuvvetlerini topraklarına çağıran ülkeleri kınadı. Müslüman ülkelerin ABD'nin bölgede kendi güvenlik sistemini kurmasına izin vermeyeceğini belirterek, "Amerikan saldırganlığına, hırsına ve planlarına karşı mücadele etmek cihattır" dedi.

14- ABD Başkanı George Bush, Kongre'de yaptığı konuşmada, ABD'nin Körfez'deki hedeflerini açıklayarak, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in yenilgiye uğrayacağını öne sürdü. Başkan Bush, Mısır ve Türkiye'yi "cephe ülkesi" olarak niteleyerek, "bu dost ülkelere cömert yardım sağlanacağını" söyledi.

13 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Bangladeş Devlet Başkanı Muhammed Erşad'la birlikte ülkelerine dönmek için Habur'da kurulan çadırkentte bekleyen Bangladeşlileri ziyaret ederek incelemelerde bulundular.

Cumhurbaşkanı Özal, Diyarbakır'da yaptığı konuşmada, bütün dünyanın bu insanların hesabını soracağına inandığını söyledi. Vatandaşlarına yapılan yardıma teşekkür eden Bangladeş Devlet Başkanı Erşad, daha sonra ülkesine döndü.

2- Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay, NATO askeri komite toplantılarına katılmak üzere İspanya'nın başkenti Madrit'e gitti.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, parti içi gelişmeler konusunda Cumhuriyet gazetesinin sorularını yanıtladı.

inönü, Mülkiyeliler Birliği'nce Ankara'da düzenlenen 'Türkiye'de Memur Sendikacılığı" konulu sempozyumda yaptığı konuşmada, başta Anayasa olmak üzere ilgili yasalarda değişiklik yapılarak memurlara sendikalaşma hakkının verilmesini istedi.

4- Devlet Bakanı Mehmet Keçeciler TBMM Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, AT ülkelerine göre en ucuz petrolün Türkiye'de satıldığını belirterek, Körfez krizi nedeniyle yükselen petrol fiyatlarının Türkiye'yi de etkilediğini söyledi.

5- TBMM İçişleri Komisyonu Başkanı ve ANAP Genel Başkan Yardımcısı Galip Demirel, Güneydoğu kararnamelerinin, Meclis içtüzüğünün yenilenmesinden sonra komisyonda görüşüleceğini açıkladı.

6- İzmir Milletvekili Kemal Anadol, İzmir'in kurtuluş günü törenlerinde TBKP'nin Atatürk Anıtı'na çelenk koymak istemesinin engellenmesi konusunda, İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu'nun yanıtlaması istemiyle bir soru önergesi verdi.

7- DİE tarafından açıklanan 7 aylık dış ticaret rakamları konusunda gazetecilere bir açıklama yapan TOBB Başkanı Yalım Erez, dış ticaret açığının hızla büyümekte olduğunu, Körfez krizinin asıl etkisinin bundan sonra ortaya çıkacağını ve dış ticaretin tehlikede olduğunu söyledi.

8- Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın resmi konuğu olarak Türkiye'de bulunan KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, Başbakan Yıldırım Akbulut'u ziyaret ederek, Kıbrıs sorunu konusunda-görüşmelerde bulundu. Denktaş, görüşmeden sonra yaptığı açıklamada, Kıbrıs konusunun derinlemesine ele alındığını ve Türkiye ile tam mutabakat sağlandığını söyledi. Rumların AT'ye başvurusunun Türklerin haklarını yok etmeye yönelik bir çaba olduğunu belirten Denktaş, Yunan hegemonyasına boyun eğmeyeceklerini, Türkiye'yle mutabık olmanın güçlerini oluşturduğunu ve memnun ayrıldığını söyledi.

9- Japonya Prensi Tomohito Mikasa ve eşi Türkiye'den ayrıldı.

10- Avrupa İnsan Hakları Komisyonu'ndan bir heyet Ankara'ya gelerek, Ankara Emniyet Müdürlüğü'nde incelemelerde bulundu.

11- Sakarya Zaferi'nin 69. yıldönümü Ankara'nın Polatlı ilçesinde düzenlenen törenlerle kutlandı.

12- Ordu Cumhuriyet Savcılığı, havaya ateş açtıkları gerekçesiyle haklarında şikayet bulunan üç ANAP Ordu milletvekilinin dokunulmazlıklarının kaldırılması için Adalet Bakanlığı'na başvurdu.

13- Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Çitosan'a ait 5 çimento fabrikasının bir Fransız firmasına satılması konusunda idare mahkemesince verilen iptal kararını yerine getirmedikleri gerekçesiyle, KOİ Başkanı Ökkeş Özuy-gur ve Ankara Valisi Saffet Arıkan Bedük hakkında açılan davada, takipsizlik kararı verdi.

14- Zonguldak'taki çeşitli kömür işletmelerinde çalışan ve toplu sözleşme görüşmeleri devam eden yaklaşık 30 bin işçi, çocuklarının okul masrafları için istedikleri 1 milyon lira avansın verilmemesi üzerine işi bırakma eylemine gitti.

15- NATO Genel Sekreteri Manfred Wörner, Türkiye'nin Körfez politikası konusunda Milliyet Gazetesi' nin sorularını yanıtladı.

16- Dünya Bankası Sözcüsü Peter Riddleberger yaptığı açıklamada, Körfez krizinden en çok etkilenen ve aralarında Türkiye'nin de bulunduğu 5 ülkeye yardım yapılacağını açıkladı. İtalya, oluşturulacak fona 150 milyon dolar vereceğini açıkladı.

17- Irak'taki en yüksek din kurulu olan "Ulema Konseyi", Suudi Arabistan'daki Amerikan varlığından ileri gelen tehlikeleri yok edebilmek için bütün Müslümanların cihada katılması için fetva çıkardı.

Suriye, Suudi Arabistan'a bir zırhlı tümen göndermeyi kararlaştırdı.

ingiltere Başbakanı Margaret Thatcher, bir İsviçre gazetesine verdiği demeçte, bölge ülkelerinin talep etmesi halinde, Körfez'de daimi olarak yabancı güç bulundurulabileceğini söyledi.

İtalya Başbakanı Giulio Andreotti, Avrupa Parlamentosu'nda dün yaptığı konuşmada, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'e, Lübnan ve Filistin sorununu da kapsayan ve Ortadoğu'daki tüm dengelerin yeniden gözden geçirilerek krizin diplomasi yoluyla çözülmesi çağrısında bulundu.

18- SSCB Başkanı Mihail Gorbaçovdün yaptığı açıklamada, ülkenin piyasa ekonomisine geçişi için hazırlanan radikal ekonomik reform paketinin tüm cumhuriyetlerin onayına sunulduğunu söyledi.

19- SSCB ve Federal Almanya dışişleri bakanları tarafından, "Komşuluk, Ortaklık ve İşbirliği Anlaşması" Berlin'de parafe edildi. İki ülkenin saldırmazlık taahhüdünde bulunduğu anlaşmada Federal Almanya, SSCB'nin Demokratik Al manya'daki askerlerini geri çekme masrafı olarak 12 milyar mark vermeyi kabul etti.

20- Pakistan eski Başbakanı Benazir Butto, 24 Ekim'de yapılacak seçimlerde aday olduğunu açıkladı.

14 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal başkanlığında yapılan ve AT-Türkiye ilişkilerinin görüşüldüğü aylık olağan toplantıya, Başbakan Yıldırım Akbulut, Dışişleri Bakanı Ali Bozer ve ilgili yetkililer katıldılar. Toplantıda, Kıbrıs Rum Yönetimi'nce AT'ye yapılan üyelik başvurusuna ilişkin gelişmeler ve AT yardımı görüşüldü.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü ve SHP Genel Sekreteri Deniz Bay-kal, partiyi olağanüstü kurultaya götüren gelişmeler ve beklentiler konusunda Cumhuriyet Gazetesi'nin sorularını yanıtladılar.

3- SHP İçel millletvekili Fikri Sağlar, Başbakan Yıldırım Akbulut1 un yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde, hükümetin Körfez krizi gerekçesiyle bütçe açığını kapatmak jçin akaryakıt fiyatlarına yüzde 63.5 oranında zam yaptığını belirtti.

4- DYP Genel İdare Kurulu, Genel Başkan Süleyman Demirel başkanlığında bir toplantı yaptı. Toplantıdan sonra yayımlanan bildiride, iktidarın bir askeri darbenin mirasçısı olduğu ve bu idareden kurtulmadıkça, Türkiye'de hiçbir sorunun halledilemeyeceği belirtildi.

5- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, SHP'deki gelişmeleri Cumhuriyet Gazetesi'nde değerlendirdi.

6- Körfez krizinin sıcak savaşa dönüşmemesi için barış girişimlerinde bulunacağı ve bu çerçevede Suudi Arabistan Kralı Fahd ile Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'den randevu aldığını açıklayan Refah Partisi Genel Başkanı Necmettin Erbakan, görüşme1 erinin ilk turunu tamamladığı, Suudi Arabistan'dan Fahd'la görüşemeden döndü.

7- Anadolu Basın Bayramı'nın 71. yıldönümü Malatya'da törenlerle kutlandı.

8- "Savaşa Hayır Platformu" oluşturan 10 demokratik kitle örgütünün yöneticilerinden bir heyet, TBMM Başkanı Kaya Erdem'i ziyaret ederek, "Körfez krizinde Türkiye'nin savaş yanlısı bir tavır içine girmemesi gerektiğini" belirten bir dilekçe verdiler.

9- Ortadoğu'daki gelişmelerle ilgili olarak düzenlenmek istenen "Savaşa Hayır" mitingi, İstanbul Valiliği tarafından "güvenlik alınamayacağı" gerekçesiyle yasaklandı.

10- Komünizm propagandası bulunduğu gerekçesiyle, Nisan ayında Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi'nce toplatılan Lenin'in "Ne Yapmalı" adlı kitabı, görülen dava sonucunda beraat etti.

11- Siirt'in Şirvan ilçesinin kırsal kesiminde güvenlik kuvvetleriyle çatışmaya giren PKK teröristlerinden sekizi ölü olarak ele geçirildi.

12- Türkiye Taş Kömürü Kurumu (TTK) işyerlerinde çalışan yaklaşık 45 bin işçi, iki gün önce başlattıkları işi bırakma eylemine son verdi.

13- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Irak'a BM gözetiminde sınırlı yiyecek ve ilaç gönderilmesini sağlayacak kararı onayladı. Yeni karar, BM Genel Sekreteri ve Yardım Komitesi'nce saptanacak gıda maddesi ve ilacın, gereksinim halinde Kızılhaç ya da BM'nin gözetimi altında Irak'a gönderilmesini öngörüyor.

14- NATO Genel Sekreteri Manfred Wörner, dört günlük Polonya gezisine başladı.

15- Irak askerleri, Kuveyt'te bulunan Fransa, Kanada ve Belçika elçiliklerine zorla girdiler. Fransa elçiliğinde bulunan üç Fransız vatandaşı bilinmeyen bir yere götürüldü. Elçilikte görevli askeri ataşenin öğleden sonra serbest bırakıldığı haber verildi. Fransız Cumhurbaşkanı François Mitterand, "Bu bir saldırıdır, buna karşılık vereceğiz" dedi. AT ülkeleri, Belçika'nın başkenti Brüksel'de yayımladıkları ortak açıklamayla, Irak askerlerinin Kuveyt'teki Batılı diplomatik temsilciliklere girmelerini protesto etttiler. NATO adına yapılan ortak açıklamada da, Iraklı askerlerin elinde bulunan diplomatların salıverilmeleri istendi.

ABD ve 'Avustralya savaş gemileri, Umman Körfezi'nde seyreden bir Irak tankerine dur ihtarına uymaması nedeniyle ateş açtılar. Daha sonra gemide arama yapan Amerikan ve Avustralya askerleri tankerin boş olduğunun belirlenmesi üzerine yoluna devam etmesine izin verdiler. Fransa da, Süveyş Kanalı'nda iki gemiyi durdurarak arama yaptığını açıkladı.

16- Suriye'nin başkenti Şam'da bir araya gelen ABD Dışişleri Bakanı James Baker ile Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad, Körfez krizine ilişkin işbirliği olanağını ele aldılar. Baker ve Esad'm terörizm konusunu da görüştükleri bildirildi. Baker, "görüş ayrılıkları, işbirliğini engellemez" dedi. Suriye Dışişleri Bakanı Faruk El Sara da," Irak'ın Kuveyt'ten çekilmesinin, İsrail'in de işgal altındaki Arap topraklarından çekilmesinin yolunu açacağını" ifade etti.

17- Sri Lanka'da başkent Colombo'nun kuzeyindeki Jaffna kasabasında hükümet birliklerinin, Tamil gerillalarının mevzilerine düzenledikleri saldırıda 100 gerillanın ve 12 askerin öldüğü bildirildi.

18- Güney Afrika'nın Johannesburg kentinde, bir banliyö trenine düzenlenen saldırıda 24 kişinin öldüğü, yaklaşık 100 kişinin de yaralandığı bildirildi.

15 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Bangladeş Cumhurbaşkanı Hüseyin Muhammed Erşad ve İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani ile birer telefon görüşmesi yaptı.

2- Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve Başbakan Yıldırım Akbulut, Bur-sa'da bazı tesislerin temel atma törenlerine katıldılar. Törende bir konuşma yapan Cumhurbaşkanı Özal, sendikaların fazla zam istediğini ve devlet kuruluşlarını kapanma noktasına getirdiklerini söyledi. Özal, "Her şey bir denge içinde gider, dengeyi bozduğunuz taktirde tekrar eski günlere dönmemiz içten bile değil" dedi.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü ve Genel Sekreter Deniz Baykal İstanbul'daki bölge toplantısında birer konuşma yaptılar.

4- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Güneş Gazetesi'nin sorularını yanıtladı.

5- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, Günaydın ve Sabah Gazeteleri'nin eğitim ile ilgili sorularını yanıtladı.

6- Güvenlik kuvvetleri ve PKK'lı teröristler arasında Hakkari ve Şır-nak'ta meydana gelen çatışmalarda, iki PKK'lı öldürüldü, iki er de şehit oldu.

7- Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi, HEP Milletvekilleri Ahmet Türk ile Mehmet Ali Eren'in dokunulmazlıklarının kaldırılmasını isteyen fezlekeyi, Adalet Bakanlığı'na ilettti. Türkiye'ye sokulması yasak "Kürdistan Press" der-gisi'nde iki milletvekiliyle yapılan röportajların bulunduğu ve DGM Savcılı-ğı'nın, iki millletvekilinin TCK'nın 125. maddesine göre, ölüm cezasıyla yargılanmasını öngördüğü belirtildi.

8- Yargıtay, Yahya Demirel ve arkadaşlarının 15 yıl hapis istemiyle yargılandığı ilk "hayali ihracat" davasını, "zamanaşımı" nedeniyle ortadan kaldırdı.

9- İstanbul Fındıkzade'de korsan gösteri düzenleyen yaklaşık 100 kişilik bir grup, kendilerine engel olmaya çalışan polis ekibine ateş açtı. Biri kurşunla olmak üzere iki polisin yaralandığı olaydan sonra, gösteriye katıldıkları gerekçesiyle 10 kişi gözaltına alındı.

10- Fransa'nın Dijon kentinde yapılan Uluslararası Folklor Yarışması'n-da Türkiye'yi temsil eden Turizm ve Halk Bilimleri Araştırma Derneği birinci oldu.

11- Suudi Arabistan hükümeti, Hac sırasında meydana gelen tünel faciasında hayatlarını kaybeden 625 Türk hacı adayının yakınlarına tazminat ödemeyi kabul etti.

12- Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz, ülkesine yapılacak acil yiyecek yardımının dışarıdan kontrol edilmesini kabul etmeyeceklerini bildirdi. Aziz, BM Güvenlik Konseyi'nin, Irak ve işgali altındaki Kuveyt'e, gerekli görüldüğünde yiyecek yardımı yapılması ve bu yardımın dağıtımını uluslararası kuruluşların üstlenmesi yolundaki kararını "kabul edilemez" olarak niteledi.

13- Federal Almanya, Irak'ın Kuveyt'teki yabancı misyonlara girişine büyük tepki gösterdi ve elçiliklere yöneltilen ağır yasadışı eylemin en sen dille kınandığını bildirdi.

Federal Almanya, amborgo nedeniyle ekonomileri zarar gören Mısır'a 621 milyon, Ürdün'e 127 milyon ve Türkiye'ye de 70 milyon dolar yardım yapacağını açıkladı.

14- Fransa Cumhurbaşkanı François Mitterand, düzenlediği basın toplantısında, Fransa'nın Kuveyt Büyükelçiliğine dün Irak tarafından yapılan saldırıya karşı alacağı önlemleri açıkladı. Karara göre, 4 bin kişiden oluşan yeni bir "hava-kara karma tugayı" Suudi Arabistan'a gönderilirken, Paris'teki Irak askeri ataşelik görevlileri ve 26 askeri stajer sınır dışı ediliyor.

15- Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Mihail Gorbaçov, İsrail Savunma Bakanı İzaki Modai ve Bilim Bakanı Yuval Weeman'ı Kremlin'de kabul etti. Görüşmenin, iki ülke arasında, 1967'den bu yana ilk kez bu düzeyde bir temas niteliğini taşıdığı bildirildi.

16- Azerbaycan, egemenlik ve toprak bütünlüğüne açıkça tecavüz ettiği gerekçesiyle Ermenistan Cumhuriyeti'ni protesto etti.

17- Güney Kore'de şiddetli yağışın yol açtığı şelflerde ölenlerin sayısı 106'ya ulaştı. Başkent Seul'de üç gün devam eden yağışlar sırasında ayrıca 40 kişinin kaybolduğu, 160 kişinin evsiz kaldığı bildirildi.

16 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, eski başbakanlardan Adnan Menderes ve bakanları Fatin Rüştü Zorlu ile Hasan Polatkan'ın cenazelerinin İmralı adasından alınarak İstanbul'da yaptırılan anıtmezara konması nedeniyle radyo ve televizyonda yaptığı konuşmada, 27 Mayıs'ın değerlendirilmesinin tarihçilere bırakılması gerektiğini söyledi. Cumhurbaşkanı Özal, demokrasinin tam olarak yerleştirilmesinin hiçbir ülkede meşakkatsiz olmadığını vurgulayarak, "Genç demokrasimizin 27 Mayıs dönemi diye bilinen bir sayfasını tarihe emanet etmiş olacağız" dedi.

2- Partisinin İzmir'de yapılan bölge toplantısına katılmadan önce bir basın toplantısı düzenleyen SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, körfez krizine değinerek, krizin BM kararları doğrultusunda ve barışçı yollardan çözülmesi gerektiğine belirtti ve Cumhurbaşkanı Turgut Özal'in yetkisi olmadığı halde gelişmelere müdahale etmesini eleştirdi.

SHP'nin, İzmir'deki bölge toplantısında Genel Başkan Erdal İnönü'nün konuşmasından sonra kürsüye gelen eski Genel Sekreter Deniz Baykal, konuşmasının karşıt gösteriler sonucu engellenmesi üzerine toplantıyı terketti.

3- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit ve RP Genel Başkanı Necmettin Erbakan, Körfez sorunu konusunda ayrı ayrı inceleme ve temaslarda bulunmak üzere Amman'a gittiler. Milliyet Gazetesi adına incelemelerde bulunacak olan Ecevit, Amman'daki gelişmelere göre, Irak'a geçebileceğini kaydetti.

4- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği'nden yapılan açıklamaya göre, Şır-nak'ın Uludere ilçesinde yapılan operasyon sırasında çıkan çatışmada iki terörist ölü olarak ele geçirildi, bir jandarma eri şehit oldu.

5- Gaziantep 1. Ağır Ceza Mahkemesi, Emlakbank'ı dolandırdığı savıyla 3 yıldır gıyabi tutuklu olarak aranan, Devlet Bakanı Mustafa Taşar'ın kardeşi Faruk Taşar hakkında, "resmi evrakta sahtekarlık yaptığı" savıyla ikinci kez gıyabi tutuklama kararı verdi.

6- Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın özel temsilcisi sıfatıyla Tahran'a giden Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem Müdürü Nabi Şensoy, İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani'ye, Özal'ın Körfez krizine ilişkin sözlü bir mesajını iletti.

7- KKTC Başkanı Rauf Denktaş, Rum kesiminin AT'a kabul edilmesi halinde bazı sert önlemler alacaklarını söyledi.

8- Bulgaristan Başbakanı Andrei Lukanov, Türkiye'nin Bulgaristan'a

temkinli bir yaklaşım içinde bulunmasının haklı görülebileceğini belirtirken, Türkiye'nin Bulgaristan sınırı yakınlarında konuşlandırılmış askeri gücünün "haklı görülemeyecek kadar fazla" olduğunu savundu.

9- AT Komisyon Başkanı Delors, Türkiye, Mısır ve Ürdün'e Körfez krizinden zarar görmeleri nedeniyle yapılması öngörülen 9 milyar dolarlık yardımın 2 milyar dolarlık bölümünün, toplulukça karşılanacağını belirtti.

10- Moskova Dış İlişkiler Devlet Enstitüsü Dekanı Nikolay Livenlsev, Cumhuriyet muhabirinin sorularını yanıtladı. Liventsev, Türkiye'nin birçok konuda Sovyetler Birliği'ne yardımda bulunabileceğini söyledi.

11- BM Güvenlik Konseyi, Irak askerlerinin Kuveyt'teki batılı büyükelçiliklere karşı giriştiği saldırıları kınadı. Fransa'nın çağrısı üzerine acil olarak toplanan Konsey, Irak'ın tüm yabancıları serbest bırakmasını istedi. Kon-sey'in Irak'la ilgili olarak aldığı son kararın "uygulanan yaptırımların genişletilebileceği" yolunda bir uyarı içermesi havadan abluka yapılabileceği tartışmalarını gündeme getirdi.

BM Güvenlik Konseyi'nin aldığı son karara Irak tepki gösterdi. Irak'ın BM temsilcisi Sabah Kudrat, ülkesinin Kuveyt'teki batılı büyükelçiliklere karşı saldırıda bulunduğu yolundaki iddiaların asılsız olduğunu söyledi.

12- Federal Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Hans Schumacher, Bonn'da yaptığı açıklamada, Irak'lı askerlerce kaçırılarak bilinmeyen yerlere götürülen kayıp 43 Alman'ın bulunması için, Irak Maslahatgüzarı Abdullah Amin nezdinde, Irak'ı protesto ettiklerini bildirdi.

13- AP'nin haberine göre göre, İtalya Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Irak elçiliğindeki tüm askeri personelin İtalya'yı terk etmesi için 10 gün süre tanındı. İtalyan hükümeti, diğer Irak'lı diplomatların ülke içinde hareket serbestliğinin kısıtlanacağını bildirdi.

14- ABD Başkanı George Bush, Irak halkına hitaben yaptığı ve Irak televizyonundan yayımlanan konuşmasında, savaşın Irak Devlet Başkanı Sad-dam Hüseyin yüzünden çıkacağını belirterek, Saddam Hüseyin'in halkına yalan söylediğini öne sürdü.

15- İran Devlet Başkanı Haşimi Rafsancani başkanlığında Tahran'da toplanan Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi, yabancı güçlerin eline bölgede kalabilmek için gerekçe vermemek nedeniyle, Irak'ın Kuveyt'teki askerlerini derhal geri çekmesini istedi.

Pakistan ve Bahreyn de Irak'ın Kuveyt'ten askerlerini geri çekmesini ve yönetimin Şeyh Cabir El- Ahmet El- Sabah'a geri verilmesini istedi.

16- Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Suud El Faysal, görüşmelerde bulunmak ve bir anlaşma imzalamak üzere Moskova'ya gitti. Sovyetler

Birliği Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Sergei Kipchenko, TASS'a yaptığı açıklamada, Prens Faysal'm ziyareti sırasında iki ülkenin diplomatik ilişki kurmasına ilişkin bir anlaşmanın imzalanacağını söyledi.

17- SSCB'nin başkenti Moskova'da düzenlenen bir gösteride Başbakan Nikolay Rijkov'un istifa etmesi istendi.

18- Arnavutluk haber ajansı, Arnavutluk'un, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansı1 na kabul edilmesini istediğini bildirdi.

17 EYLÜL 1990

1- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, parti genel merkezinde düzenlediği basın toplantısında, İstanbul ve İzmir'de yapılan bölge toplantıları hakkında bilgi vererek, olağanüstü kurultaya kendi oluşturacağı hk listeyle gireceğini, ancak bu listenin "genel başkan hizibi" listesi olmayacağını söyledi.

2- ilk ve orta dereceli okullarda 1990 -1991 öğretim yılı başladı.

3- Eski başbakanlardan Adnan Menderes ile eski dışişleri bakanlarından Fatin Rüştü Zorlu ve eski maliye bakanlarından Hasan Polatkan'ın naaşları, daha önce gömüldükleri İmralı'dan alınarak, İstanbul'a getirildi. Top-kapı'daki anıtmezara nakil işlemi sırasında düzenlenen devlet törenine Cumhurbaşkanı Turgut Özal, TBMM Başkanı Kaya Erdem, Başbakan Yıldırım Akbulut, KKTC Başbakanı Derviş Eroğlu ile çok sayıda bakan ve parlamenterlerle birlikte Menderes, Zorlu ve Polatkan'ın yakınları katıldı.

4- Atatürk Havalimanı'ndaki NATO üssüne ait bir servis minibüsü biri silahlı üç kişi tarafından gaspedildi. Polis yetkilileri, saldırganların eşkallerinin belirlenmeye çalışıldığını belirttiler.

5-12 Eylül 1980 sonrası yurtdışına çıkan, kapatılan Türkiye Sosyalist İşçi Partisi Genel Başkanı Ahmet Kaçmaz, Türkiye'ye geldi. Atatürk Havalimanı Şube Müdürlüğü elemanlarınca gözaltına alınan Kaçmaz, sorgulanmak üzere Siyasi Şube Müdürlüğü'ne götürüldü.

6- Yargıtay 9. Ceza Dairesi Başkanı Aydın Saraçoğlu'nun, "rüşvet aldığı" yolundaki haberler nedeniyle Milliyet gazetesi yazarı Çetin Yetkin ve Ya-zıişleri Müdürü Eren Güvener aleyhine açtığı davaya, Ankara 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nde başladı.

7- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, Günaydın gazetesine, Türkiye'de ve dünyada, soldaki yeni gelişmelerle ilgili değerlendirmelerini içeren bir demeç verdi. Ecevit, Hollanda televizyonuna da körfez krizi ile ilgili bir değerlendirme yaptı.

8- AT dışişleri bakanlarınca, Kıbrıs Rum kesiminin topluluğa tam üyelik başvurusu, komisyona gönderildi. Dışişleri Bakanlığı yetkilileri, AT Bakanlar Konseyi'nin Rum başvurusuna ilişkin kararının, BM Güvenlik Konseyi'nin 649 sayılı kararıyla çeliştiğini vurgulayarak AT ülkelerinin bu konuda uyarılacağını açıkladılar. KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, AT'nin aldığı kararla, görüşme yollarının büyük ölçüde kapandığını belirtti.

9- AT dışişleri bakanları, Körfez krizinden zarar gören ülkelere yapılması öngörülen mali yardım konusunda kesin bir karara varamadı ve Türkiye, Mısır ve Ürdün'e yapılacak yardımla ilgili karar ay sonuna ertelendi. Toplantıda ambargoyu ihlal eden ülkelerin uyarılması kararlaştırılırken, Iraklı ataşelerin sınırdışı edilmesi konusunda da anlaşmaya varıldı.

10- Amerika'nın Irak'a karşı "harekat planı"nı açıklayan Hava Kuvvetleri Komutanı Mike Dugan, Başkan George Bush'un onayıyla, Savunma Bakanı Cheney tarafından görevinden alındı.

11- Filipinler Devlet Başkanı Corazon Aguino, televizyonda yaptığı bir konuşmada, ülkesindeki Amerikan üslerinde bulunan kuvvetlerin düzenli olarak geri çekilmesini istedi.

18 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Kırklareli'nde Şişe Cam fabrikalarının ek tesislerinin açılış töreninde yaptığı konuşmada, 1980'den bu yana uygulanan ekonomik politikaların meyvelerini vermeye başladığını, bir çok Arap ülkesi ve Doğu Avrupa ülkesinin Türkiye modelini uygulamak istediğini belirterek, Türkiye'nin modern bir ülke haline geldiğini ve gelecek on yılın Türkiye için son derece parlak olacağını söyledi.

2- Eski cumhurbaşkanlarından Kenan Evren Ankara'daki temasları sırasında ziyaret ettiği Ankara Ticaret Odası'nda Körfez kriziyle ilgili görüşlerini açıklayarak, sıcak savaşa ihtimal vermediğini, sorunun barışçı yollardan çözümleneceğini umduğunu belirtti.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü grup toplantısında yaptığı konuşmada, Türkiye ve ABD arasındaki SEİA anlaşmasının hiç görüşülmeden uzatılması, Kıbrıs Rum kesiminin AT'a başvurusu ve AT ile imzalanan 4. mali protokolün Yunanistan baskısıyla engellenmesi konularına değinerek, hükümetin dış politika konularında Türkiye'nin çıkarlarını gözetmediğini iddia etti.

4- Dış politika konularının gündeme getirildiği TBMM Genel Kurulu'nda muhalefet partileri, hükümeti SEİA ve Kıbrıs Rum yönetiminin AT'a başvurusundan sonraki gelişmeler konusunda uyardılar.

Konuyla ilgili olarak söz alan Dışişleri Bakanı Ali Bozer, SEİA'nın uzatılmasının Türkiye açısından yararlı olacağını söyledi.

5- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, eski başbakanlardan Adnan Menderes, eski dışişleri bakanlarından Fatin Rüştü Zorlu ve eski maliye bakanlarından Hasan Polatkan'ın naaşlarının istanbul'daki anıtmezara nakli dolayısıyla düzenlenen devlet töreninde Türk Silahlı Kuvvetleri'nin temsil edilmeyişinin dikkat çektiğini belirtti.

Konuyla ilgili olarak Cumhuriyet gazetesinin sorusunu yanıtlayan Genel Kurmay kaynakları, törende kendilerine yer ayrılmamasının bir sorun yarat-madığını.kendilerinin böyle bir talebi olmadığını dile getirdiler.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, Körfez krizi nedeniyle Türkiye'ye yapılacak yardımın zarar görenlere iletilmesinden kuşkulu olduğunu belirterek, yeni savaş zenginleri yaratılması yolundaki kaygılarını dile getirdi.

6- Genelkurmay Başkanlığı Basın ve Halkla İlişkiler Şubesi'nce, ABD'-nin İncirlik Üssü'ne yaptığı askeri yığınağın, "Kararlılık Gösterisi 90" tatbikatı

çerçevesinde olduğu, halen üsde bulunan F-16 ve F-111 uçaklarının tatbikatın sona ermesinden sonra İncilik'i terkedecekleri bildirildi.

7- Hükümete verilen "yabancı ülkelere silahlı kuvvetler gönderme ve ülkede yabancı asker bulundurma" iznini "TBMM'nin kendisine ait bir yetkiyi başka organa devretmesi"" olarak niteleyen Anayasa Mahkemesi Raportörü, kararın iptal edilmesi gerektiğini savundu.

8- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği'nden verilen bilgiye göre, Bingöl ve Eruh'ta güvenlik güçleriyle çatışmaya giren PKK'lılardan ikisi ölü olarak ele geçirilirken, örgüte yardım sağlayan 26 kişi yakalandı.

9- NATO Avrupa Müttefik Kuvvetleri Başkomutan Yardımcısı Orgeneral Brien Kenny, resmi ziyarette bulunmak üzere Türkiye'ye geldi. İzmir'de görüşmelerde bulunan Kenny daha sonra Belçika'ya döndü.

10- Irak'ın Ankara Büyükelçisi Tarık Abdülcabbar Cevat Dışişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Hüseyin Çelem ile yaptığı görüşmede, ülkesinin 'Türkiye'ye parasız petrol verme"yi önerdiğini söyledi. Bakanlık yetkilileri ise BM kararları uyarınca, bu önerinin kabul edilmesinin mümkün olmadığını belirttiler.

11- Uşak'ta bir sinema salonunda düzenlenen toplantıda laikliğe aykırı konuşmalar yaptığı iddiasıyla DGM'de yargılanan Yeni Asya gazetesi yazarlarından Mustafa Kaplan'm, 5 yıl ağır hapis cezası ile yargılanması istendi.

12- Ankara'nın çeşitli yerlerinde korsan miting, bildiri dağıtma gibi eylemler yaptıkları iddiasıyla 17 kişi gözaltına alındı.

13- Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 45. dönem çalışmalarına başladı. Genel kurulun dönem başkanlığına Malta eski başbakan yardımcısı Guido de Maro seçildi.

Genel kurulun açılışı nedeniyle, BM Genel Sekreteri Perez de Cuellâr, BM'nin aktif olduğu konulardaki gelişmeleri ve sorunları içeren yıllık raporu kurula sundu.

14- İtalya Başbakanı Giulio Andreotti, AT ve Japonya'nın, BM Güvenlik Konseyi'ne daimi üye olarak kabul edilmeleri gerektiğini söyledi.

15- Çekoslovakya'ya düzenlediği resmi ziyaretini sürdüren İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher, Başbakan Petr fithart ve Parlamento Başkanı Dagmar Buresova ile görüştü.

16- Fransa Cumhurbaşkanı François Mitterrand, Federal Almanya'nın Münih kentinde Başbakkan Helmut Kohl'le "Fransız birliklerinin Almanya'dan çekilmesi" konusunda görüştü.

17- Federal Almanya, Avrupa Topluluğu tarafından alınan karar uyarınca, Bonn'daki Irak askeri ataşesini sınır dışı ederken, büyükelçilik görevlilerinin ülke içindeki hareket serbestisini de kısıtladığını duyurdu.

18- İslamabad'daki İran Büyükelçisi Javad Mansoori, Irak lideri Sad-dam Hüseyin'in yakın bir gelecekte İran'ı ziyaret edeceğini açıkladı. Reu-ter'in haberine göre, büyükelçi, ziyaretin amacının iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesini amaçladığını kaydetti.

19- AA'nın haberine göre Filistinli radikal liderlerden George Habbaş Amman'da düzenlediği basın toplantısında, ABD'nin Irak'a saldırması halinde Irak yanlısı Arap gruplarının, tüm batılı ülkelerin bina ve tesislerine, saldırmaya hazır olduklarını söyledi.

20- Bulgaristan'ın başkenti Sofya'da muhalefetteki Ulusal Demokratik Güçler (UDF) tarafından düzenlenen bir gösteride, hükümetin istifa etmesi istendi.

19 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, TÜSİAD tarafından hazırlatılan 'Türkiye'de Eğitim" konulu raporun sunulması nedeniyle törende bir konuşma yaptı. Cumhurbaşkanı Özal, raporun eleştirilebilecek yanları bulunduğunu belirterek, eğitimde herşeyin devletten beklenmemesi gereğine dikkat çekti.

Raporun sunulması nedeniyle düzenlenen törene Başbakan Yıldırım Ak-bulut ve Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol da katılarak, rapor hakkında görüşlerini içeren birer konuşma yaptılar.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, Anayasa Mahkemesi Raportörü'nün TBMM tarafından hükümete verilen asker gönderme iznini "yetki" olarak değerlendirmesini kabul etmediklerini, Körfez'e asker gönderme kararının Bakanlar Kurulu1 na ait olduğunu ve şimdilik Anayasa Mahkemesi'nin kararını beklemeyi tercih ettiklerini söyledi.

3- Eski cumhurbaşkanlarından Kenan Evren, KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş'ın konuğu olarak Kıbrıs'a gitti.

4- Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay, bu yıl içinde Güneydoğu Anadolu bölgesinde herhangi bir NATO tatbikatının yapılmayacağını, ancak böyle bir tatbikatın önümüzdeki yıl için planlandığını söyledi.

5- Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar, haftalık basın toplantısında, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'm, Kuveyt Emiri Şeyh Cabir El Ahmet El Sabah'a, Türkiye'nin Kuveyt Büyükelçisi Güner Öztek aracılığıyla yazılı bir mesaj ilettiğini açıkladı. Sungar, Büyükelçi Öztek'in Kuveyt yetkilileri ile Körfez krizi yüzünden Türkiye'nin uğradığı zararların karşılanması konusunda görüşmeler yaptığını bildirdi. Toplantıda, Irak'ta istihdam edilen 3170 vatandaşımızın tahliye işlemlerinin tamamlanarak, yurda dönüşlerinin sağlandığı da belirtildi.

6- Milliyet gazetesi adına Körfez krizini izlemek üzere gazeteci sıfatıyla Bağdat'a giden DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit ve Milliyet Ankara Büro Şefi Derya Sazak, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin ile bir görüşme yaptı.

7- Polly Peck International Yönetim Kurulu Başkanı Asil Nadir, Avrupa Topluluğu Komisyonu aleyhinde Lüksemburg'da dava açtı.

8- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesi, Irak'a hava ab-

lukası uygulanması konusunda ilke anlaşmasına vardı. SSCB Dışişleri Bakan Yardımcılarından Yuri Vorontsov Irak'a karşı uygulanan ambargonun hava trafiğini kapsayacak biçimde genişletilmesi konusunda üyelerin aynı görüşte olduklarını bildirdi.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar, BM Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesince alınan "hava ablukası" kararının Konsey'ce kabul edilmesi durumunda, Türkiye'nin de bu karara uyacağını söyledi.

9- BM Genel Kurulu, 30 bin nüfuslu bir Avrupa ülkesi olan Liechtenste-in'ı 160. üye olarak teşkilata kabul etti.

10- Irak Devrim Komuta Konseyi, 6 Ağustos'tan geçerli olmak üzere, Irak'a ve Kuveyt'e ekonomik ambargo uygulayan ülkelerin para ve mal varlığıyla, bunların gelirlerinin dondurulduğunu açıkladı.

11- Afganistan hükümet sözcüsü Hümayun Mükemmel, Bagdiş eyaletinde hükümet birlikleri ile mücahitler arasında çıkan çatışmalarda 70 müca-hitin öldürüldüğünü bildirdi.

20 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Başbakan Yıldırım Akbulut'u Çankaya Köşkü'nde kabul ederek haftalık olağan görüşmesini yaptı. Toplantıya MGK Genel Sekreteri Orgeneral Nezihi Çakan da katıldı. Cumhurbaşkanı Özal, bu görüşmenin ardından Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Tugay Özçe-ri'yi de kabul ederek bir görüşme yaptı.

2- TBMM Başkanı Kaya Erdem, bir süredir Türkiye'de bulunan Avrupa Konseyi İşkenceyi Engelleme Komisyonu üyelerini kabul ederek görüştü. Komisyon Başkanı Prof. Antonio Casese, kendilerine sınırsız inceleme fırsatı verilmesinden memnunluk duyduklarını belirtti.

3- Başbakan Yıldırım Akbulut, ANAP adına Anayasa Mahkemesi'ne gönderdiği yazıda, "hükümete, yabancı ülkelere silahlı kuvvet gönderme ve ülkede yabancı asker bulundurma" izni veren Meclis kararının iptal edilemeyeceğini belirtti.

4- Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay, Ağrı'nın Hamur bölgesinde tamamlanan "Mehmetçik 90" manevrasından sonra katıldığı bir toplantıda, gazetecilere Körfez krizi hakkında açıklamalarda bulundu.

5- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, İlkokul Öğretmenleri Sağlık ve Sosyal Yardım Sandığı Genel Kurul'unda yaptığı konuşmada, öğretmenlerden 1980 öncesini anımsatacak davranışlara sapmamalarını istedi.

6-İşadamı Kemal Horzum'un, Emlak Bankası'nı dolandırdığına ilişkin iddiaları araştıran TBMM Araştırma Komisyonu, Devlet Bakanı Mustafa Taşar ile eski Adalet Bakanı ve ANAP Uşak Milletvekili Mehmet Topaç'ı dinledi.

7- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, Kıbrıs Rum kesiminin AT'ye yaptığı başvurunun kabul edilmesinden dolayı, AT'yi eleştirdi.

8- Halkın Emek Partisi Mardin Milletvekili Ahmet Türk tarafından TBMM'ye verilen araştırma önergesinde, Güneydoğu Anadolu'da yaşayan yurttaşların can güvenliğinin kalmadığı savunuldu.

9- Boğaziçi Üniversitesi'nde başlayan 5. Balkan Üniversiteleri Rektörler Konferansı'nın açılışını yapan YÖK Başkanı İhsan Doğramacı, açılış töreninden sonra gazetecilerin çeşitli sorularını yanıtladı.

10- Türkiye'ye döndükten sonra tutuklanarak Bayrampaşa Cezaevine gönderilen, kapatılan TSİP Genel Başkanı Ahmet Kaçmaz, avukatlarının 2. Asliye Ceza Mahkemesi'ne başvurusu üzerine tahliye edildi.

11- Beyaz Saray Sözcü Yardımcısı Roman Papadiuk, Washington'daki yabancı basın kulübünde yaptığı haftalık olağan brifinginde, Türkiye'nin, ABD ile Savunma ve Ekonomik İşbirliği Anlaşması'nı bir yıl daha uzatmasını memnuniyetle karşıladıklarını belirtti.

12- Uluslararası Basın Enstitüsü (IPI), Türkiye'de bir yazı işleri müdürünün tutuklanması ve Mısır ile Suriye'de iki gazetecinin gözaltına alınması olaylarını protesto etti. Enstitü Müdürü Peter Galliner, Türkiye ve Suriye Cumhurbaşkanlarına ve Mısır İçişleri Bakanına olayı protesto eden mektuplar gönderdiğini söyledi.

13- ABD Başkanı George Bush, Irak'ın Kuveyt'ten derhal ve şartsız çekilmesi ve rehineleri serbest bırakması gerektiğini belirterek, Irak'a uygulanan yaptırımların ve barışçı girişimlerin sonuç vermemesi halinde yeni öm-lemler alınacağını söyledi.

14- Ürdün Haber Ajansfnın haberine göre, Irak Enformasyon Bakanı Latif Nassif Casim bir açıklama yaparak, ABD'nin bir saldırıda bulunması durumunda, Körfez'deki tüm petrol bölgelerini imha edeceklerini bildirdi.

15- Fransa Cumhurbaşkanı Mitterrand'ın dış politika danışmanı Loic Hennekine tarafından kabul edilen Kürdistan Yurtseverler Birliği lideri Celal Talabani, Körfez krizi ile ilgili uluslararası konferans toplandığı takdirde, Kürtlerin haklarının da konferans gündemine alınmasını istedi.

16- Sovyetler Birliği istihbarat Örgütü KGB'nin Başkanı Vladimir A. Kr-yuchkov, Amerikan Haberalma Servisi ClA'ya Irak'a ilişkin bilgi verebileceklerini kaydetti.

21 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, televizyonun 2. kanalındaki bir ekonomi programına katılarak, Körfez krizine ilişkin soruları yanıtladı. Özal, Batı'-nın yapmayı düşündüğü bazı yardımların reddedilemeyeceğini, asıl olması gerekenin Batılı ülkelerin Türkiye'ye daha çok ticaret imkanı tanımaları olduğunu belirtti.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, Tercüman Gazetesi'nin, ANAP'ta meydana gelen parti içi muhalefet ve son yapılan delege seçimleri ile ilgili sorularını yanıtladı.

3- Dışişleri Bakanı Ali Bozer, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun yıllık olağan toplantısına katılmak üzere ABD'ye gitti.

4- SHP'nin 29 Eylül'de yapılacak olağanüstü kurultayında Genel Sekreter Deniz Baykal da genel başkanlığa aday olduğunu, İsmail Cem ile birlikte yaptığı basın toplantısında açıkladı.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Genel Sekreter Deniz Baykal'ın genel başkan adayı olmasından "memnunluk duyduğunu" belirtti.

5- İstanbul Şişli Belediyesi tarafından yaptırılan "Kadın Sığınma Evi" açıldı.

6- 15 Eylül günü Mücadele Dergisi'nin özel sayısını dağıtırken Ankara Emniyet Müdürlüğü'nce gözaltına alınan bir kişi, üç aylık hamile olduğu halde kendisine yapılan işkence sonucunda çocuğunu düşürdüğünü öne sürerek savcılığa suç duyurusunda bulundu.

Ankara Emniyet Müdürü Mehmet Ağar ise, iddiaları redderek, kesinlikle işkence yapılmadığını, bunun bir iftira olduğunu belirtti.

7- istanbul Göztepe'de bir sitenin şantiyesini basan 3'ü silahlı 8 kişi, 103 milyon alarak kaçtı. Soyguncuların açtığı ateş sonucu bir kadın yaralandı. Kapalıçarşı'da, antika, halı ve döviz satışı yapan bir dükkana gelen silahlı 5 kişi, 150 milyon lira değerindeki dövizi çaldılar. Dükkanda 3 kişiyle boğuşan soyguncular, Kapalıçarşı'da para torbasını düşürürken, 3 kişiyi de yaraladılar. Bu arada Kozyatağı'nda bir marketi soymak isteyen 2 kişiden biri, polisin açtığı ateş sonucu yaralı oarak ele geçirildi.

8- NATO Genel Sekreteri Manfred Wörner Belçika'nın başkenti Brüksel'de, Türkiye Gazetesi'ne, Körfez'deki olaylarla ilgili son gelişmeleri değerlendirdi.

9- Irak, yabancı uyrukluların Habur sınır kapısından Türkiye'ye girişini tamamen durdurdu.

Irak Devrim Komuta Konseyi tarafından yayımlanan bildiride, "Kuveyt'ten çeVAme söz konusu oamaz. Vereceğime, savaş tüm nsan\gin ve Kudüs'ün kurtuluş savaşı olacaktır" denildi. Bildiride, ABD Başkanı Bush, Suudi Arabistan Kralı Fahd ve Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek de sert biçimde kınandı.

Irak yönetimi, Batılı ülkelerin Bağdat'ta bulunan askeri ataşelerini sınır-dışı etme kararı aldı. Askeri ataşelerin ülkeyi terk etmeleri için bir hafta süre tanınırken, diğer diplomatların kent merkezinden uzaklaşmaları yasaklandı.

10- İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher, resmi bir ziyaret için İsviçre'ye gitti.

11- Sovyetler Birliği Başkanı Mihail Gorbaçov, piyasa ekonomisine geçiş programını oylamak üzere toplanan Yüksek Sovyet'te yaptığı konuşmada, Şatalin'in radikal reform programını desteklediğini, ancak kabul edilecek yeni programa Başbakan Rijkov'un planından bazı maddelerin alınmasını da onayladığını açıkladı.

12- İsrailli bir askerin Gazze Şeridi'nde dün Filistinlilerce taşlanarak öldürüldüğü bildirildi. İsrail yetkilileri olay üzerine Gazze Şeridi'ni "kapah askeri bölge" üan ettiler. İsrail birlikleri, Gazze Şeridi'nde yolları kapatarak gi-riş-çıkışları denetim altına aldılar.

13- Güney Afrika'da 12 Ağustos 1990'dan bu yana süren ve 760 kişinin öldüğü, Afrika Ulusal Kongresi (ANC) militanları ile sağcı Inkatha Partisi altında örgütlenen Zulular arasındaki çatışmaların, ülkeyi bir iç savaşın eşiğine getirdiği belirtilirken, Güney Afrika Cumhuriyeti'ndeki ırk ayrımcılığına karşı yürütülen mücadelenin (ANC) lideri Nelson Mandela, Inkatha Partisi'nin ve Zulu kabilesinin lideri Mangosuthu Buthelezi ile görüşmeye hazır olduğunu bildirdi.

22 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, ABD Başkanı George Bush'la yapacağı görüşme öncesinde Hürriyet Gazetesi'ne bir değerlendirmede bulundu.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, kurultay öncesi gittiği Trabzon'da düzenlediği basın toplantısında, Trabzon ve çevresinin sorunlarına değindi, inönü, dana sonra Van'a gitti.

3- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, Türkiye Sanayici ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) tarafından hazırlatılan "eğitim raporunun" bilimsel ve tarafsız olmadığını belirtti ve rapora ilişkin görüşlerini Cumhuriyet Gazetesi'ne anlattı.

4- Milli Savunma Bakanı Safa Giray, Güneydoğu'da konuşlandırılan 2. Ordu'daki asker sayısının, Körfez'deki gelişmelerden sonra 60 binden 100 bine çıkarıldığını söyledi.

5- SHP, HEP ve bağımsızlardan 44, ANAP'tan da bir milletvekilinin yaptıkları ortak açıklamada, 2000'e Doğru Dergisi'nin Genel Yayın Yönetmeni Doğu Perinçek'in serbest bırakılması istendi. Açıklamada, "Doğu Perin-çek'in konuşmalarından dolayı tutuklanması, düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğünün yokluğunu kanıtlayan son örnektir" denildi.

6- Türkiye Gazetesi'nde SHP İstanbul Millletvekil İsmail Cem'Ie yapılan bir söyleşi yayımlandı.

7- Ankara Anakent Belediye Başkanı Murat Karayalçın, düzenlediği basın toplantısında, belediyenin 970 otobüsle başkentlilerin yüzde 36'sını taşıdıklarını, kamu kuruluşlarında bulunan 2 bin otobüsle ise bu oranın yüzde 2 olduğunu belirterek, atıl kalan bu otobüslerin belediyelere devredilmesini istedi.

8- Türkiye'ye resmi bir ziyarettte bulunan Azerbaycan Başbakanı Hasan Hasanov'la yapılan söyleşi Cumhuriyet Gazetesi'nde yayımlandı.

9- CHP eski milletvekillerinden İlhan Biber Marmaris'te öldü.

10- Milliyet Gazetesi'nde, DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit'in Irak Cumhurbaşkanı Saddam Hüseyin'le yaptığı röportaj, dizi o|arak yayımlanmaya başladı.

11- Kuzey Atlantik Kurulu Genel Sekreteri Peter Corterier, Türkiye Ga-zetesi'nirt ekibini Belçika'nın başkenti Brüksel'de kabul ederek, Körfez krizi, Türkiye-AT ilişkileri ve Almanya konularındaki soruları yanıtladı.

12- Suudi Arabistan, Körfez krizi nedeniyle Ürdün'e yaptığı petrol sevki-yatını durduğunu açıkladıktan sonra 20 Ürdün'lü diplomatı sınırdışı etti.

13- Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad, beraberinde üst düzey yetkililerden oluşan bir heyetle İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani'nin davetlisi olarak İran'a gitti.

14- Yunanistan'da son iki hafta içinde ilan edilen ve devlet memurlarından, cezaevi gardiyanlarına kadar tüm çalışanların katıldığı grevlerin, gelecek hafta içinde de sürdürülmesine karar verildi. İşçi Sendikaları Konfederasyonu ile Deviet Memurlar; Sendikaları'nın ilan ettiği, hükümetin emeklilik şartlarını öngören yasa tasarısının parlamentoya sunulmasından kaynakla-nanan geniş çaplı grevlerin, ülke ekonomisine 22 milyar drahmi (yaklaşık 374 milyar lira) zarar verdiği açıklandı.

23 EYLÜL 1990

1- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, 10 gün sürecek ABD gezisi için Türkiye'den ayrıldı.

Cumhurbaşkanı Özal, Ankara'dan ayrılmadan önce TBMM Başkanı, Cumhurbaşkanı Vekili Kaya Erdem ve Başbakan Yıldırım Akbulut ile birlikte Esenboğa Havaalanı'nda düzenlediği basın toplantısında gezisi hakkında bilgi verdi. Gezisinin New York ve Washington kentlerini kapsayacağını söyleyen Özal, 29-30 Eylül tarihlerinde BM tarafından düzenlenen "Çocuklar için Dünya Zirvesi"ne katılarak bir konuşma yapacağınıbelirtti.

Cumhurbaşkanının gezisi ile ilgili olarak gazetecilerin sorularını yanıtlayan Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi Kaya Toperi, Özal'ın temasları sırasında "Türk-ABD ilişkilerinin ve Körfez krizindeki son gelişmelerin" ele alınacağını bildirdi.

2- Başbakan Yıldırım Akbulut, bir genelge yayımlayarak tüm devlet kuruluşlarına personel alımını ikinci bir talimata kadar durdurdu.

3- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Bitlis'te düzenlediği basın toplantısında, Cumhurbaşkanı Özal'ın ABD gezisine değinerek, Özal'ın Cumhurbaşkanı olarak anayasanın vermiş olduğu görevlerin içinde kalmamasını eleştirdi. İnönü basın toplantısında, SHP'nin hazırladığı Güneydoğu raporunu da anlattı.

4- Bakanlar Kurulu, yargıç ve savcıların staj süresini 2 yıldan 1.5 yıla indiren yasayı Meclis'e şevketti.

5- Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, üniversiteyi kazanan, ancak bütünleme sınavlarında başarısız olan ve "şartsız kurul hakkı"ndan yararlandırılmayan öğrencilere ikinci bir hak verilmeyeceğini söyledi.

6- Sağlık Bakanı Halil Şıvgın Ankara'da düzenlediği basın toplantısında, genel sağlık sigortası kanun taslağı ile ilgili hazırlık çalışmalarını tamamladıklarını bildirdi.

7- DYP Genel Başkan Yardımcısı Selahattin Kılıç Adana'da düzenlediği basın toplantısında, TRT, Körfez krizi ve Cumhurbaşkanı'nın ABD gezisine ilişkin görüşlerini açıkladı.

8- DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, Bağdat'taki temasları konusunda BBC'nin sorularını yanıtladı. Irak'a arabuluculuk gibi bir niyetle gitmediğini belirten Ecevit, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in Türkiye ile ilişkileri iyi tutmaya özen gösterdiğini söyledi.

9- Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanı Orhan Güvenen, bu yıl petrol zamları dolayısıyla enflasyonun yüzde 42.7 ile 50.7 arasında gerçekleşebileceğini belirtti.

10- Türkiye Taş Kömürü Kurumu'nda çalışan yaklaşık 40 bin işçi için Genel Maden-İş Sendikası ile Türk Kamusen arasında sürdürülen toplusözleşme görüşmeleri uyuşmazlıkla sonuçlandı. Genel Maden-İş Sendikası Genel Başkanı Şemsi Denizer, Kamusen'in "beklendiği gibi düşük ücret zammı önerdiğini" söyledi.

11- ABD Senatörü Edward Kennedy, BM Genel Kurulu'na katılmak amacıyla ABD'de bulunan Kıbrıs Rum yönetimi lideri Yeorgios Vasiliu'yla görüşmesinde yaptığı konuşmada, Amerikan dış politikasının Kıbrıs sorununa daha büyük önem vermesi gerektiğini belirterek, Kıbrıs'ta kuzey ve güneyin buluşması için yeşil hattın kalkması gerektiğini savundu.

KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, Lefkoşa'da yaptığı açıklamada, Kennedy'nin Kıbrıs meselesinden tamamen habersiz olduğunu söyledi.

12- Rum Demokratik Birlik Partisi (DİŞİ) lideri Glafkos Klerides, Filelefte-ros gazetesinde yayınlanan demecinde, Kıbrıs'ta artık üniter devlet çözümünün mümkün olmadığını söyledi.

13- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, Bağdat radyosundan yaptığı açıklamada, ABD öncülüğünde kendilerini Kuveyt'ten çıkarmak için yürütülen kampanya nedeniyle zor duruma düşerlerse, Ortadoğu'daki petrol kuyularına ve İsrail'e saldıracaklarını söyledi.

İsrail Başbakanı İzak Şamir'in sözcüsü AVİ Pazner ise AFP'ye yaptığı açıklamada, Saddam Hüseyin'in sözlerinin kendilerine yöneltilen ilk tehdit olmadığını söyledi.

14- Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz, ABD'yi, uçağının New York'a inişini yasaklamak yoluyla, kendisinin Körfez krizinin tartışılacağı toplantıya katılmasını engellemekle suçlayarak, genel kurulun toplantısını boykot edeceğini bildirdi.

Irak Haber Ajansı INA, Tarık Aziz'in, BM Genel Sekreteri Perez de Cuel-lar'a yazdığı bir şikayet mektubu ile durumu bildirdiğini, duyurdu. Bu arada BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar, önümüzdeki günlerde, Irak'ın askerlerini Kuveyt'ten çekmesi konusunda DışişlerhBakanı Tarık Aziz ile görüşmeyi planladığını açıkladı.

15- Körfez krizi ile ilgili görüşmeler yapmak için Tahran'da bulunan Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad, İran'ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney ile görüştü. Hafız Esad, Körfez krizi konusunda Şam ile Tahran'ın görüşlerinin yakın olduğunu söyledi.

16- Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı yaptığı bir açıklamayla, Irak, Ürdün ve Yemen'li diplomatlardan ülkeyi terk etmelerini istedi.

17- Filistin Haber Ajansı WAFA, İsrail askerlerinin Gazze'deki Bureij mülteci kampında 180 Filistinliyi yaraladıklarını, 800 Filistinliyi gözaltına aldıklarını, aramaların devam ettiğini bildirdi.

18- İran'ın SSCB'den satın aldığı MIG-29 tipi gelişmiş savaş uçaklarının iran Hava Kuvvetlen"ne katılmaya başladıkları bildirildi.

19- Pakistan'da Devlet Başkanı Gulam İshak Han tarafından başbakanlıktan azledilen Benazir Butto, Lahor'daki bir mahkeme tarafından yakınlarına haksız kazanç sağlamakla suçlandı.

20- Güney Afrika Devlet Başkanı F.W.De Klerk, ABD Başkanı George Bush'la görüşmek üzere ABD'ye gitti.

21- Peru'da yönetime karşı mücadele eden Aydınlık Yol gerillaları, eski çalışma bakanı Orestes Rodriguez ve oğlunu öldürdüler.

22- Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Boris Yeltsin, Sovyetler Birliği Başkanı Mihail Gorbaçov'un ekonomik karar alma konusunda Parlamentodan ek yetki istemesini eleştirerek, bu talebi "kabul edilemez" olarak nitelendirdi.

23- Yunanistan'da, ana muhalefet partisi Pasok'un genel başkanlığına Andreas Papandreu yeniden seçildi.

24- Demokratik Almanya İçişleri Bakanı Peter-Michael Diestel, Demokratik Alman Gizli Servisi STASİ'nin dosyalarının açılması durumunda "ülkede bir çeşit iç savaş çıkabileceğini" belirterek, STASİ casusları için af çıkarılmasını istedi.

24 EYLÜL 1990

1- Devlet Bakanı Kamran İnan, Ankara Ticaret Odası'nın düzenlediği "Körfez Krizinin Türk Ekonomisine Etkileri" konulu panelde yaptığı konuşmada "Bugün Türkiye ekonomisi Körfez krizinin üstesinden gelebilecek durumdadır. Barış için bu fedakarlığı yapacağız" dedi.

2- Anayasa Mahkemesi, hükümete, "yurt dışına asker gönderme ve ülkede yabancı asker bulundurma izni ve saldırı vukuunda savaş hali ilanı yetkisi" verilmesi kararının iptali için SHP'nin yaptığı başvuruyu reddetti.

Başbakan Yıldırım Akbulut, Anayasa Mahkemesi1 nin SHP'nin başvurusunu reddetmpsini memnuniyetle karşıladıklarını söyledi.

SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, Anayasa Mahkemesi'nin, başvuruyu usul açısından reddettiğini ve böyle bir ihtimalin olabileceğini daha önceden bildiklerini belirterek "Meclis'in kendi temel görevini devretmesinin anayasaya aykırı olduğunu söylemeye devam edeceğim" dedi.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel de Anayasa Mahkemesi'nin red kararını değerlendirirken "Anayasa Mahkemesi, kendini yetkili bulmuyor. Bu Meclis kararlarının Anayasa'ya aykırı olmadığı anlamına gelmez" dedi.

3- Maliye ve Gümrük Bakanlığı, TBMM'ye sunulacak yeni vergi paketi üzerinde son değişiklikleri yaparken KDV oranlarını da Bakanlar Kurulu kararıyla artırdı. Maliye ve Gümrük Bakanı Adnan Kahveci, ücretlilerin harcamalarını vergiden düşmelerini sağlayacak yeni bir beyan sistemi getireceklerini söyledi.

4- ANAP Başkanlık Divanı, Parti Genel Başkanı ve Başbakan Yıldırım Akbulut başkanlığında toplandı.

5- Türk- İş Başkanlar Kurulu toplantısında bir konuşma yapan Genel Başkan Şevket Yılmaz, Körfez krizindeki tutumundan dolayı Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ı eleştirdi.

Başkanlar Kurulu'nda, Türk- İş'in, Türkiye'nin Körfez krizinde gereksiz bir savaşa girmesine karşı olduğu belirtilerek sıcak bir savaş hali doğduğu takdirde işçilerin her türlü eyleme başvurabilecekleri ifade edildi.

6- Atatürk Barajı'nin gövde inşaatının tamamlanması dolayısıyla düzenlenen töreni naklen yayınlayarak seçim yasaklarını çiğnediği iddiasıyla DYP tarafından TRT hakkında suç duyurusunda bulunulması üzerine, Cumhuriyet Savcılığı TRT Genel Müdürü Kerim Aydın Erdem'in ifadesini aldı.

7- ABD'de bulunan Cumhurbaşkanı Turgut Özal, CNN Televizyonu'n-

da kendisiyle yapılan söyleşide, savaşın son çare olduğunu belirterek "Körfez krizi, yüzde 90 - 95 olasılıkla ambargo yoluyla çözülecektir" dedi. Cumhurbaşkanı Özal,Irak'ın askeri gücünün abartıldığını, Türkiye'nin ABD ile daha fazla ticaret yapmak amacında olduğunu belirtti.

8- KKTC Başbakanı Derviş Eroğlu, eski Cumhurbaşkanı Kenan Evren onuruna verdiği davette bir konuşma yaparak, "Rumların Avrupa Topluluğu'na başvurusu örtülü ENOSİS'i gerçekleştirme hedefine yöneliktir" dedi.

9- Aralarında Türkiye'den Refah Partisi Genel Başkanı Necmettin Erba-kan'ın da bulunduğu, Ürdün, Suriye, Mısır, Tunus, Cezayir, Sudan, Yemen, Pakistan, Malezya ve FKÖ'den yaklaşık 20 temsilcinin katıldığı bir heyeti kabul eden Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin yaptığı konuşmada, ülkesinin Suudi Arabistan için bir tehdit unsuru oluşturmadığını, ancak Arap toprağında bulunan yabancı ülkelerin gitmeleri konusunda ısrarlı olduğunu söyledi.

10- Güney Kore ve Tayvan'ın, Körfez krizinden zarar gören Türkiye, Mısır ve Ürdün'e ekonomik yardım yapacağı açıklandı.

11- Irak, Kuveyt'teki Fransa Büyükelçiliğine 14 Eylül'de düzenlenen baskından dolayı, Fransa'dan özür diledi. Irak Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, Irak askerlerinin bir yanlışlık sonucu Fransa Büyükelçiliği'ne girdiklerinin belirlendiğini açıkladı.

Bu arada Fransa İçişleri Bakanı Pierre Joxe, özür dilemenin yeterli olmadığını, Fransız rehinelerin sebest bırakılması gerektiğini belirtti.

12- Ürdün Kralı Hüseyin, İngiliz The Guardian gazetesine verdiği bir demeçte, dünyanın Körfez krizi nedeniyle 1. Dünya Savaşı öncesine benzer olaylar yaşadığını ve gidişatın bir savaşa yol açmasından endişe ettiğini bildirdi.

13- İran Resmi Haber Ajansı IRNA, Irak'a kaçak gıda maddesi sokmaya çalışan 29 kişinin tutuklandığını ve Sanandaj'da Devrim Mahkemesi'ne teslim edildiklerini bildirdi.

14- İngiltere'de yayımlanan Observer gazetesi, Liberya'da on yıl yönetimde kalan Samuel Doe'nun, asilerin lideri Prince Johnson'm adamları tarafından işkence edilerek öldürüldüğünü bildirdi.

Öte yandan Liberya'nın büyük kesimini kontrolü altında tutan Ulusal Yurtsever Cephe lideri Charles Taylor, 10 Ekim'de genel seçimlerin yapılacağını açıklayarak, BM ve Afrika Birliği'ne, kendileri tarafından ilan edilen ateşkesin uygulanıp uygulanmadığını denetlemeleri için çağrıda bulundu.

15- Demokratik Almanya'nın Varşova Paktı'ndan resmen ayrıldığı açıklandı. Demokratik Almanya Savunma Bakanı Rainer Fppelmann ile Varşova Paktı Silahlı Kuvvetler Komutanı General Piotr Louchev arasında Doğu Berlin'de konuyla ilgili protokol imzalandı

16- Sovyetler Birliği Parlamentosu, Devlet Başkanı Mınail Gorbaçov'a ülkedeki "ekonomik kaosu aşmak ve toplumsal düzeni korumak amcıyla", istemiş olduğu olağanüstü yetkileri verdi.

17- Bulgaristan'da yönetimdeki Sosyalist Parti'nin lideri Alexander Lilov istifa eni.

25 EYLÜL 1990

1- Başbakan Yıldırım Akbulut, KDV oranlarının artırılmasının enflasyonda etkili olmayacağı belirtti. Akbulut, petrol fiyatlarındaki artışın ekonomiye yük getirdiğini söyledi.

Başbakan Yıldırım Akbulut, Ankara'da belediye araç ve gereçleri 1. Uluslararası Otomotiv Sanayi ve Yan Sanayi Fuarı'nın açılışında yaptığı konuşmada, belediyelere gerekli yardımı yaptıklarını, Türk insanının medeni bir şehirde yaşaması için her türlü çabanın gösterildiğini söyledi.

2- SHP Genel Başkanı Erdal İnönü, partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada, Anayasa Mahkemesi'nin, TBMM'nin asker gönderme ve Türkiye'de yabancı asker bulundurma konusunda hükümete izin verilmesi kararının iptali isteminin reddinin, anayasanın kendini koruyacak biçimde teçhiz edilmediğini gösterdiğini bildirdi.

İnönü, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın ABD Başkanı ile yaptığı görüşmeyi, Türkiye'deki yönetimin başı olarak yapmadığını da vurguladı.

3- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, partisinin grup toplantısında yaptığı konuşmada, Körfez krizi nedeniyle Türkiye'nin zarar görmeye devam edeceğini ifade ederek, Cumhurbaşkanı ve hükümetin bu konuda izledikleri politikayı eleştirdi.

4- HEP tarafından "Anarşi ve terör olaylarının tespiti" konusunda verilen Meclis araştırması önergesi TBMM Genel Kurulu'nda reddedildi.

5- TÜSİAD'ın hazırladığı "Eğitim Raporu" Meclis'te tartışıldı. SHP İzmir Milletvekili Türkan Akyol raporun SHP raporuna benzediğini söyledi. Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol ise raporun bilimsellikten uzak ve taraflı olduğunu dile getirdi.

6- Türk- iş Başkanlar Kurulu'nun toplantısında "mücadele dönemi" başlatılması kararlaştırıldı.

7- Teksif ile Türkiye Tekstil Sanayi İşverenler Sendikası arasında sürdürülen ve 180 işyerinde yaklaşık 100 bin işçiyi kapsayan toplu iş sözleşmesi görüşmeleri, uyuşmazlıkla sonuçlandı.

8- AT Bakanlar Konseyi Alt Komisyonu'nun Kıbrıs Rum yönetiminin tam üyelik başvurusunu işleme koyması, İstanbul ve Marmara Üniversitelerine bağlı bilim adamlarınca eleştirildi.

9- Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necip Torumtay'ın resmi konuğu

olarak Türkiye'de bulunan İngiltere Genelkurmay Başkanı Hava Mareşal Sir David Craig Ankara1 daki temaslarına başladı.

10- Bakanlar Kurulu'nun THY'nin özelleştirilmesi ile ilgili kararı Resmi Gazete'de yayımlandı.

11 - Cumhurbaşkanı Turgut Özal ve ABD Başkanı George Bush Beyaz Saray'da görüşmelerinden sonra bir basın toplantısı düzenlediler. Basın toplantısında ABD Başkanı George Bush, dört konuda yardım vaadeder-ken, Cumhurbaşkanı Özal da iki ülke arasındaki ticaret bariyerlerinin hızla indirilmesini istedi.

12- NATO Avrupa Müttefik Kuvvetleri Başkomutanı General John Gal-vin, Türkiye'yi de içine alan NATO'nün güney kanadına daha fazla ağırlık verilmesi gerektiğini söyledi.

13- Sovyetler Birliği Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze, BM Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada Irak'ın Kuveyt'i işgalini kınayarak, Bağdat yönetimini uyardı.

14- İran Cumhurbaşkanı Haşimi Rafsancani ile Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad, Körfez krizi konusunda tam bir görüş birliği içinde olduklarını ve Irak'a karşı ortak tavır alacaklarını açıkladılar.

15- Güney Afrika Cumhuriyeti Devlet Başkanı Frederik De Klerk, ABD'ye yaptığı resmi ziyaretinde ABD Başkanı George Bush'la bir görüşme yaptı.

16- Bulgaristan Sosyalist Partisi Başkanlığı'na Alexander Lilov yeniden seçildi.

26 EYLÜL 1990

1- Başbakan Yıldırım Akbulut, Körfez krizi nedeniyle başta petrol olmak üzere gerçekleşen fiyat artışlarının büyüme ve enflasyon ile ılyili liudoflere ulaşılmasını güçleştirdiğini söyledi. İzmit'te DUŞA tesisleri ile Alı Kahya belediye binasını hizmete açan Akbulut burada yaptığı konuşmada, Türkiye'nin 1983 yılından bu yana önemli bir yapısal değişiklik geçirdiğini, ithal ikameli politikalardan vazgeçerek, ihracata dayalı pazar ekonomisine geçtiğini belirtti. Akbulut daha sonra Tüpraş İzmit tesislerinde kurulacak olan Hydrock-racker ünitesinin lisans sözleşmesini imzaladı.

2- Muhalefet partilerinin liderleri, Cumhurbaşkanı Özal'ın Washing-ton'da ABD Başkanı George Bush'la görüşmesinin sonuçlarına tepki gösterdiler.

SHP genel Başkanı Erdal İnönü, Özal-Bush görüşmesinin toplantı öncesi yaratılan beklentilere uyan bir sonuç vermediğini bildirerek, "Sayın özal'ın yetkisi olmadığı halde bizim adımıza hangi taahhütlere girdiği belli değildir" dedi.

DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel ise, görüşmede kabul edildiği söylenen isteklerin herhangi bir yenilik getirmediğini kaydederek, "bunlar, Türkiye'nin bugünkü sorunlarına cevap verebilecek şeyler değildir" dedi.

3- Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Vekili Ferhat Ataman, BM Güvenlik Kon-seyi'nin aldığı 670 sayılı, Irak'a uygulanacak hava ablukası kararını, Türkiye'nin ödünsüz uygulayacağını bildirdi.

4- Yüksek Seçim Kurulu, yeni il olan Batman ve Şırnak'ın çıkaracakları milletvekili sayısını 3 olarak belirledi.

5- Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) eski Müsteşar Yardımcısı Hiram Abas, İstanbul'da uğradığı bir silahlı saldırı sonucu öldü.

MİT eski Müsteşar Yardımcısı Hiram Abas'm öldürülmesi ile ilgili olarak Cumhurbaşkanı Vekili ve TBMM Başkanı Kaya Erdem, Başbakan Yıldırım Akbulut, SHP Genel Başkanı Erdal İnönü ve DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel yayımladıkları başsağlığı mesajlarında olayı kınadılar.

6- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, ABD Başkanı George Bush'la yaptığı görüşmeden sonra Ulusal Basın Klubü'nde düzenlediği basın toplantısında, görüşmeye ilişkin gözlemlerini ifade etti. Cumhurbaşkanı Özal Körfez krizi ile ilgili olarak, krizin askeri bir operasyonla çözümlenip çözümlenmeyeceği konusunda kesin bir karar alınmadığı izlenimini edindiğini belirtti. Özal,

olası bir askeri müdahale durumunda, Türkiye'nin, çıkarları ön planda olmak üzere gereken desteği vermekten kaçınmayacağını bildirdi.

Cumhurbaşkanı özal, Amerikan ABC televizyonunda da Körfez krizi hakkında görüşlerini belirten bir konuşma yaptı.

7- Dışişleri Bakanı Ali Bozer, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada Körfez krizi ve Kıbrıs sorununa değindi. Bozer, Körfez krizinin çözümü için Türkiye'nin elinden geleni yapacağını bildirdi. Ali Bozer, Yunanistan Dışişleri Bakanı Andonis Samaras ile de bir görüşme yaptı.

8- Uluslararası Barolar Birliği (IBA), İstanbul Barosu organlarının feshi istemiyle açılan davanın durdurulması için, Başkan Reece Smith imzasıyla, Cumhurbaşkanı Turgut Özal'a bir mektup gönderdi.

9- Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Yeorgios Vasiliu, Kıbrıs sorunu ve Türkiye'nin AT'ye üyeliği konusunda Cumhuriyet Gazetesi'nin sorularını yanıtladı. Vasiliu, Türkiye'nin Avrupa'ya yönelik adımlarını ve tutumunu desteklediğini kaydederek, Kıbrıs sorununun çözümünde anahtarın Türkiye'nin elinde olduğunu bildirdi.

10- ABD Savunma Bakanlığı Sözcüsü Pete Williams, Savunma Bakanı Dick Cheney, Batı Avrupa'da bulunan 40 bin Amerikan askerinin, 12 ay içerisinde çekilmesi emrini verdiğini bildirdi.

11- Irak, Körfez krizinden sonra kendisine karşı sert bir tavır içine giren Sovyetler Birliği'ni kınadı.

27 EYLÜL 1990

1- Başbakanlıkta yapılan "Üniversitelerin Acil Sorunları" konulu toplantıda konuşan Başbakan Yıldırım Akbulut, yüksek öğrenimde eğitim seferberliği yapılmasını istedi.

Toplantıya Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, Devlet Bakanları İsmet Özars-lan ve Ercüment Konukman, Maliye ve Gümrük Bakanı Adnan Kahveci ile yetkililer ve üniversitelerden ikişer dekan katıldı. Milli Eğitim Bakanı Avni Akyol, yüksek öğretimde en önemli sorunun "yüksek öğrenime olan talep ve eğitimin niteliği" olduğunu belirtti.

2- Devlet Bakanı Kamran İnan, Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesine ilişkin kararnameler nedeniyle Avrupa insan Hakları Sözleşmesi'nin bazı maddelerinin üç ay süreyle uygulanmayacağını belirtti.

3- Milli Savunma Bakanı Safa Giray, Türkiye'nin Ortadoğu'da bir istikrar faktörü olduğunu belirterek, Türkiye ile ABD arasında F-16 uçakları ile ilgili görüşmelerin sürdürüldüğünü bildirdi.

4- TBMM Anayasa ve Adalet Karma Komisyonu, dokunulmazlığının kaldırılması istenen SHP Milletvekilleri Ali Topuz ve Kazım Özev ile HEP Milletvekili Adnan Ekmen'in savunmalarını alarak, dokunulmazlığın kaldırılmasına ilişkin istemin dönem sonuna bırakılması kararı aldı.

5- SHP Bingöl Milletvekili ilhami Binici tarafından, şahsına hakaret edildiği gerekçesiyle, Cumhuriyet Gazetesi aleyhine açılan ve Ankara Basın Savcılığı1 ndan, istanbul 2. Asliye Ceza Mahkemesi'no gönderilen davada, gazetenin Yazı işleri Müdürü Okay Gönensin ile yazarlarından Hikmet Cetin-kayâ'nın beraatine karar verildi.

6- Güneydoğu Anadolu bölgesinin çeşitli kentlerinde yaptığı konuşmalarda bölücülük yaptığı savıyla Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi'nde 25 yıl hapis cezası istemiyle yargılanan, kapatılan 2000'e Doğru Dergisi'nin Genel Yayın Yönetmeni Doğu Perinçek, mahkeme kararı ile tahliye oldu.

7- Washington'daki görüşmelerini tamamlayan Cumhurbaşkanı Turgut özal, New York'ta bazı Amerikalı bankacı ve işadamları ile yaptığı görüşmede, Türkiye'nin Körfez krizindeki konumu ve Türk ekonomisi üzerindeki etkilerine değindi.

8- NATO Genel Sekreteri Manfred Wörner Brüksel'de AA'ya verdiği özel demeçte, Türkiye'nin Ortadoğu bunalımının sona ermesinden sonra

bölgede oluşturulacak güvenlik yapısının temel direği olacağını belirterek, krizde yaptığı fedakarlığın karşılanması için Batılı ülkeleri Türkiye'ye yardıma çağırdı.

9- Sovyetler Birliği topraklarında yaşayan Türk kökenli halklarının temsilcileri, üç gün sürecek bir kongre için Moskova'da toplandılar.

10- Kürdistan Yurtsever Birliği lideri Celal Talabani, Irak'ta Saddam Hüseyin yönetimine muhalif olan güçlerin sürgünde bir cephe hükümeti kurma konusunda görüşbirliğine vardıklarını bildirdi. Talabani, sözkonusu cepheye destek sağlamak amacıyla aralarında Türkiye'nin de bulunduğu bazı bölge ülkelerini ziyaret edeceğini açıkladı.

11- Cezayir'in ilk başbakanı ve seçimle gelen ilk devlet başkanı olan Ahmet Bin Bella, 10 yıl süreyle sürgünde kaldıktan sonra döndüğü Cezayir'de kendisini karşılayan halka hitaben yaptığı konuşmada Cezayirlilerin Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in yanında gönüllü olarak savaşmalarını istedi.

28 EYLÜL 1990

1- Aileden sorumlu Devlet Bakanı Cemil Çiçek, Çocuklar İçin Dünya Zirvesi öncesinde Cumhuriyet gazetesinin korunmaya muhtaç çocuklarla ilgili sorularını yanıtladı. Cemil Çiçek, Türkiye'de korunmaya muhtaç 500 bin çocuktan sadece yüzde 3'ünün devlet koruması altında olduğunu belirterek, yaklaşık 6 bin çocuğun Çocuk Esirgeme Kurumlarına girebilmek için sıra beklediğini ancak tercihlerinin çocukların ailelerin yanında kalması şeklinde olduğunu bildirdi.

2- Cumhuriyet gazetesinin kendisine yönelttiği soruları yanıtlayan DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, Türkiye'nin Körfez krizine ilişkin politikalarını eleştirdi. Demirel Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın ABD Başkanı Geor-ge Bush ile görüşmesinde Türkiye'ye somut bir şey verilmediğini belirtti.

3- TRT Genel Müdürlüğü, TRT Hukuk Müşavirliği'nin seçim yasakları gerekçesiyle ertelenmesini önerdiği DYP Genel Başkanı Süleyman Demi-rel'in katıldığı Hodri Meydan programını daha önce kararlaştırıldığı gibi 4 Ekim'de yayınlama kararı aldı.

4- 27. Antalya Altın Portakal Film Festivali sonuçları açıklandı. En iyi film seçilen Halit Refiğ'in "Karılar Koğuşu" adlı film, 5 ödül kazandı.

5- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği'nden yapılan açıklamaya göre Siirt ve Şırnak'ta yasadışı PKK örgütüne yardım, yataklık ve kuryelik yaptıkları belirtilen 40 kişi gözaltına alındı.

6- istanbul'da bir bankaya para nakletmek isteyen polis otosundaki paraları çalarak kaçan soyguncular, olay sırasında bir polis görevlisi ile bir mu-temeti de yaraladılar.

7- Cumhurbaşkanı Turgut özal, ABD yönetimi ile yapılan görüşmelerde "askeri yardım ve işbirliği" konularında "somut" yaklaşımların ele alındığını, ABD'nin bu konudaki önerileri dışında Türkiye'nin de başka taleplerinin olabileceğini söyledi.

UNICEF'in girişimiyle düzenlenen Dünya Çocuk Zirvesi için New York'a giden Cumhurbaşkanı Özal, temasları konusunda gazetecilere bilgi verdi.

8- ABD'de bulunan Dışişleri Bakanı Ali Bozer, İran, İsrail, SSCB, Fransa, Hollanda, İrlanda ve Meksika dışişleri bakanları ile biraraya gelerek başta Körfez Krizi olmak üzere ikili konuları görüştü.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Murat Sungar, Bozer'in görüştüğü dışişleri bakanlarının, Körfez krizi konusunda Türkiye'nin izlediği politikayı takdirle karşıladıklarını bildirdi.

9- BM eski Genel Sekreter Siyasi Danışmanı Brian Urguhart Cumhuriyet gazetesine verdiği bir demeçte, Irak'ın Kuveyt'i işgali ile BM'de ortaya çıkan yeni durumu değerlendirdi.

10- Birleşmiş Milletler Çocuk Vakfı (UNICEF) Direktörü James Grant, BM bünyesinde düzenlenen Dünya Çocuk Zirvesi öncesinde Newsweek dergisine verdiği demeçte, yoksulluklar yüzünden dünya yüzünde her gün 40 bin çocuğun öldüğünü, oysa ölen her üç çocuktan ikisini kurtaracak teknolojiye sahip olunduğunu söyledi.

11- Sovyetler Birliği'nih Kazakistan Cumhuriyeti yönetimi, SSCB Başbakanı Nikolaj Rijkov'a başvurarak, bu ay başında bir metalürji tesisinde meydana gelen patlama yüzünden çevre kirlenmesine uğrayan Doğu Kazakistan'ın "felaket bölgesi" ilan edilmesini istedi.

12- Sovyetler Birliği Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze El Hayat gazetesine verdiği demeçte, Irak'ın kışkırtıcı bir hareketinin Basra Körfezi'nde askeri çatışmayı başlatabileceğini, böyle bir çatışmanın da bölge ile sınırlı kalmayarak bir felakete yol açabileceğini belirtti.

13- Havana'daki Bağlantısız Ülkeler Enformasyon Konferansı'na katılan delegeleri kabulü sırasında bir konuşma yapan Küba lideri Fidel Castro, Irak'a karşı havadan da ambargo uygulanmasına BM Güvenlik Konseyi'n-de tek başlarına karşı çıktıklarını anımsatarak, sorunun siyasal yollardan çözümlenmesi gerektiği düşüncesinde olduklarını belirtti.

14- İngiltere Savunma Bakanlığı, "Çöl Fareleri" takma adıyla bilinen 7. zırhlı tugayın, Körfez'e gönderilmek üzere Federal Almanya'daki üslerden Kuzey Denizi'ndeki Bremerhaven Limanı'na getirileceğini açıkladı.

15- Filistin Kurtuluş Cephesi lideri Ebu Abbas, ABD ve müttefiklerinin herhangi bir Irak uçağına havada veya yerde zarar vermeleri halinde, bu ülkelerin uçaklarına bütün dünyada benzer hareketlerle karşılık verileceğini söyledi.

16- iran ile İngiltere arasında bir süredir kesilen diplomatik ilişkilerin yeniden kurulması yolunda girişimlerde bulunulduğu bildirildi.

17- Hindistan'da düşük kastlardan kimselerin kamu kesiminde daha fazla istihdam edilmesi kararını protesto gösterilerinde meydana gelen olaylar sonucu 50 kişinin öldüğü bildirildi. Göstericiler, sözkonusu kararı geri almayacaklarını bildiren Başbakan Vishwanath Pratap Singh'in istifa etmesini istediler.

18- Lübnan Devlet Başkanı Elias Hrawi'ye bağlı birliklerin, Lübnan'ın Hıristiyan kesimine geçerek General Michel Aoun'un çevresindeki kuşatmayı daralttıkları bildirildi.

29 EYLÜL 1990

1- Sağlık Bakanı Halil Şıvgın, Türkiye'deki sağlık sorunları ve hazırlanmakta olan sağlık sigortası konusunda Türkiye Gazetesi'ne bilgi verdi.

2- DYP Genel Başkanı Süleyman Demirel, son zamanlarda İstanbul'da yaşanan cinayet ve soygun olaylarına karşı hükümeti göreve çağırdı.

3- DMP Genel Başkanı Bedrettin Dalan, partisinin Bursa il merkezinin açılışı dolayısıyla düzenlenen toplantıda, Körfez Krizi konusunda Türkiye'nin son derece dikkatli davranması gerektiğini belirtti.

4- İstanbul Barosu Yönetim Kurulu, "hukuk devletinin kurulup yerleşme-sindeki çabaları nedeniyle" Prof. Dr. Hıfzı Veldet Velidedeoğlu ve Prof. Dr. Tarık Zafer Tunaya'ya şükran plaketi verdi.

5- Dil Derneği'nin düzenlediği "Dilbilim Kurultayı" çalışmaları Ankara'da Milli Kütüphane'de başladı.

6- İletişim Araştırmaları Derneği tarafından düzenlenen "İletişimde Max-well- Murdoch Olayı" konulu panel, İstanbul'da Basın Müzesi'nde yapıldı.

7- ABD Büyükelçiliği Çalışma Müsteşarı Nicolhas Stigliani, Türk-İş Genel Başkanı Şevket Yılmaz'la Körfez krizinin çalışma hayatına getirdiği sorunlar konusunda bir görüşme yaptı.

8- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği, yasadışı PKK örgütüne yardım sağlayan 28 kişinin yakalandığını bildirdi.

9- Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Bulgaristan Devlet Başkanı Jelyu Jelev ile New York'ta bir görüşme yaptı. Dışişleri Bakanı Ali Bozer'in de hazır bulunduğu görüşmede Özal ve Jelev, iki ülke arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi kararı alındığını açıkladılar.

ABD'deki temaslarını sürdüren Cumhurbaşkanı Turgut Özal ayrıca Ürdün Veliaht Prensi Hasan Bin Tallal, Romanya Cumhurbaşkanı lon lliescu ve Norveç Başbakanı Jan P. Syse ile görüştü.

10- ABD Savunma Bakanlığı Müsteşarı Paul Wolfowitz, Cumhuriyet ve Hürriyet gazetelerine verdiği özel demeçte, Türkiye'nin coğrafi konumu^ askeri yeteneği, istikrar ve sağlamlık sicili ile önemli bir ülke olduğunu bildirerek, Körfez krizinde Türkiye'ye gereksinme duyulduğu zaman Ankara'nın kapısını çalacaklarını ifade etti.

11- Yunanistan Başbakanı Konstantin Mitsotakis, Kuzey ve Orta Yuna-

nistan manastırlarını ziyaret etmekte olan İstanbul Fener Patriği Dimitrios'a, 'Türkiye ile dostluğu sonuna kadar sürdüreceğini" söyledi.

12- BM Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesi, BM Genel Sekreteri Pe-rez de Cuellar'ın Bağdat'a gitmesini öngören ve dört ülke tarafından hazırlanan karar tasarısını reddetti. Fransa Dışişleri Bakanı Roland Dumas'nın verdiği bilgiye göre Küba, Yemen, Malezya ve Kolombiya tarafından hazırlanan karar tasarısı pek fazla başarı şansı bulunmaması nedeniyle, ABD, İngiltere, Fransa, Çin ve SSCB temsilcileri tarafından reddedildi.

13- Irak Dışişleri Bakanı Tarık Aziz, Ürdün Kralı Hüseyin'le görüşmek üzere Amman'a gitti.

14- İngiltere, Irak'ın Londra Büyükelçisi'ni Dışişleri Bakanlığfna çağırarak yabancılara yiyecek verilmeyeceği yolundaki duyuru hakkında açıklama istedi.

15- Filistin Demokratik Kurtuluş Cephesi Genel Sekreteri Nayef Hawat-meh, Ürdün'ün başkenti Amman'da AFP'ye verdiği demeçte, ABD'nin, Körfez krizinde Arap ülkeleri tarafından getirilen çözümleri engellediğini öne sürdü.

16- ABD ve SSCB dışişleri bakanları, James Baker ve Eduard Şevard-nadze, Avrupa'daki konvansiyonel silahsızlanma görüşmelerinde, askeri malzeme konusunda ilke anlaşmasına vardıklarını açıkladılar.

17- Federal Almanya Hükümet Sözcüsü Hans Klein, Federal Almanya ile Demokratik Almanya arasındaki Birlik Antlaşması'nin yürürlüğe girdiğini, iki başkentte bulunan iki Alman devletine ait temsilciliklerin mevcudiyetine son verildiğini bildirdi.

30 EYLÜL 1990

1- SHP'nin, Ankara'da yapılan 6. Olağanüstü Kurultayı'nda Erdal İnönü, yeniden genel başkanlığa seçildi.

2- Partisinin Ankara İl Toplantısı'na katılan Süleyman Demirel yaptığı konuşmada, hükümete Körfez krizi nedeniyle verilen yetkiyi eleştirerek, Türkiye'nin dış politikasını yönlendirenin hükümet olmadığını söyledi.

3- Olağanüstü Hal Bölge Valiliği'nden yapılan açıklamaya göre, Van'ın Gürpınar ve Gaziantep'in İslahiye ilçesi yakınlarında çıkan iki ayrı çatışmada 10 terörist ölü olarak ele geçirildi, olaylarda bir üsteğmen ile bir astsubay şehit olurken bir er de yaralandı.

Siirt'in Hizan ilçesinde düzenlenen bir törende konuşan İçişleri Bakanı Abdülkadir Aksu, dışardan aldıkları yardımlarla son günlerde İstanbul'da terörü tırmandırmaya çalışan teröristlerin sonunun hüsran olacağını söyledi.

4- Bağımsız Otomobil-İş ve Çelik- İş Sendikaları ile Hak- İş'e bağlı Öz-demir- İş Sendikası'nın Türkiye Metal Sanayicileri Sendikası (MESS) ile 50 bin işçi adına birlikte sürdürdükleri toplu sözleşme görüşmeleri uyuşmazlıkla sonuçlandı.

5- İçel'in Silifke ilçesindeki SEKA Kağıt Fabrikasfnın hammadde bölümünde çıkan yangın kontrol altına alındı. Yaklaşık 1 milyar lira maddi zararın meydana geldiği yangında can kaybı olmadı.

6- 71 ülke liderinin katıldığı BM Çocuk Zirvesi, New York'ta başladı.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal, BM Çocuk Zirvesi'nde yaptığı konuşmada milyonlarca çocuğun her yıl kızamık ve ishalden öldüğünü belirterek, eğer dünya liderleri varolan teknolojiyi kullanır, halklarını seferber eder ve sağlık hizmetlerini koruyucu hekimlik yönünde geliştirirlerse her yıl ölen 14 milyon çocuğun üçte ikisinin kurtarılabileceğini söyledi.

Cumhurbaşkanı Turgut Özal, İngiltere Başbakan Margaret Thatcher ile bir görüşme yaptı.

7- Sovyetler Birliği Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze ve İsrail Dışişleri Bakanı David Levy, New York'ta ortak bir basın toplantısı düzenleyerek, diplomatik ilişkilerin yeniden kurulması için anlaştıklarını açıkladılar.

Sovyetler Birliği Dışişleri Bakanı Eduard Şevardnadze ayrıca Güney Kore Dışişleri Bakanı Choi Ho- Joong ile de biraraya gelerek, iki ülke arasında diplomatik ilişki kurulması konusunda bir anlaşma imzaladı.

8- Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin, televizyondan okunan mesajında Körfez krizi konusunda diyalog çağrısında bulundu. Saddam Hüseyin, Fransa Cumhurbaşkanı François Mitterand'ın geçen hafta BM Genel Kurulu'nda açıkladığı barış girişimini de olumlu karşıladığını belirtti.

Fransa, Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'in yayımladığı mesajda, Fransa Devlet Başkanı François Mitterand'ın Körfez krizi konusundaki önerilerine ilişkin olarak Paris hükümetinden açıklayıcı bilgi istediklerine ilişkin sözlerini yanıtladı.

Fransa Savunma Bakanı Jean- Pierre Chevenement, Irak'ın Kuveyt konusunda Fransa ile batılı ülkeleri karşı karşıya getirmesi türünden çabalara kalkışması halinde bu politikaların başarısızlıkla sonuçlanacağını söyledi.

9- Lübnan Devlet Başkanı Elias Hrawi, Suriye'ye giderek Devlet Başkanı Hafız Esad'ın General Michel Aoun'a karşı düzenlediği "askeri harekatı" görüştü.

10- Pakistan'da, Devlet Başkanı Gulam İshak Han tarafından başbakanlık görevinden uzaklaştırılan Benazir Butto, görevini kötüye kullandığı yolundaki iddialarla ilgili olarak Karaçi Yüksek Mahkemesi'nde yargıç önüne çıktı.

11- Azerbaycan Cumhuriyeti'nde yapılan seçimlere katılım oranının düşük olduğu belirtilirken, muhalefet grupları seçimlere hile karıştırıldığını öne sürdüler.

12- Macaristan'da yerel seçimler yapıldı.

A PHP Error was encountered

Severity: Notice

Message: Undefined index: query

Filename: libraries/Functions.php(679) : eval()'d code

Line Number: 106